مسخر البلاد ( تاريخ شيبانيان ) ( فارسى ) — الصفحة ١٧٧
ذكر سيد محمد سلطان بن كپك سلطان بن بوپاى سلطان بن خوجوغم سلطان بن ابو الخير خان
و عبد الامين خان ناچار از اسب فرود آمده ، ركاب محمد ابراهيم سلطان را بوسه داده و محمد ابراهيم سلطان پس از آنكه به بلدهء بلخ درآمده و قدم بر مسند سلطنت نهاده بر تخت خانى برآمد ، همان شب به صواب ديد خداى نظر اتاليق و بعضى از دولتخواهان عبد الامين خان را از ميان برداشت و لواى ايالت و علم حكومت در آن مملكت به طريق استقلال برافراشت . و اين واقعه به تاريخ سنهء ثمان و الف موافق سيچقان ئيل روى نمود .
مجمل سخن آنكه ، چون ايام سلطنت محمد ابراهيم سلطان در ولايت طخارستان 241 از يك سال گذشت و به سال دوم پيوست ، شهريار سلطنت‌نشان ابو المنصور محمد باقى خان با سپاه فراوان و ساير برادران عازم تسخير ولايت حصار شادمان گشت . و چون موكب همايون به دهنو چغانيان رسيد ، والى آن ديار عبيد الله سلطان پسر « 1 » بزرگترين محمود سلطان بود ، برج و بارهء آن را مستحكم ساخته ، متحصن گرديد . و محمد ابراهيم سلطان از استماع اين خبر در بحر « 2 » حيرت افتاده ، بعد از اين در شهر غافل نشستن را مصلحت نديد و اسباب محاربه و ادوات مقاتله آماده و مهيّا ساخته ، از شهر بيرون خراميد و در موضع سپاه ( 101 الف ) گرد كه از قراى « 3 » بلخ است منزل گزيد . از قضاى آسمانى و ارادهء سبحانى محمد ابراهيم سلطان را در آن منزل ضعف قوا روى داد و اطباى مسيحادم و حكماى فرخنده قدم هرچند در معالجهء او كوشيدند ، اصلا مفيد نيفتاد و عاقبت طبل ارتحال فرو كوفته ، قدم به جانب آخرت نهاد و مملكت بلخ به تمام در قبضهء تصرف و حوزهء تسخير شهريار شجاعت‌نشان ابو المظفر باقى محمد خان افتاد .
ذكر سيد محمد سلطان بن كپك سلطان بن بوپاى سلطان بن خوجوغم سلطان بن ابو الخير خان
ذكر سيد محمد سلطان بن كپك سلطان بن بوپاى سلطان بن خوجوغم سلطان بن ابو الخير خان
بعد از آنكه برادر كلان او سيونج محمد سلطان وفات يافت ، صاحبقران سكندرنشان ابو الفتح عبد الله خان مجددا نظر التفات به جانب او انداخت و ايالت « 4 » ساغرج را به دستور برادرش به
( 1 ) . س : پسرى ( 2 ) . ت : « در بحر » ندارد . ( 3 ) . ت : قريهء . ( 4 ) . ت : ايالت ولايت .