سفرنامه از خراسان تا بختيارى ( فارسى ) — الصفحة ٨٧٠

مختصات كاشان

نباشد . اشخاص ناپاك و بىوجدان محرمانه و در موقع مقتضى آنها را از ابنيه عمومى كنده و بوسيلهء ارمنيان بخارج ميفرستند و ابنيهء مجلل را از زينت‌هاى باشكوه خود عارى مينمايند .

مختصات كاشان

مختصات كاشان

شهر كاشان بدارا بودن پنج چيز مخصوص ضرب المثل شده است . نخست استعداد صنعتى سكنه آن . دوم كارخانه‌هاى حريربافى . سوم مسگرى و ذوب مس . چهارم آجرهاى لعابى و ظروفى كه مانند ظروف ساخت چين جلوهء خاصى دارد . پنجم عقربهاى خطرناك و مهلك آن .

سابقا در نواحى اطراف كاشان به تربيت كرم ابريشم ميپرداختند و اين عمل در اين ناحيه اهميتى داشت . علاوه بر ابريشم بومى مقدار زيادى ابريشم هم از گيلان به اين شهر وارد ميگرديد و در كارخانه‌ها به مصرف بافتن پارچه‌هاى ديبا و زربفت ميرسيد . پارچه‌هاى تافته و مخمل كاشان در زمان قديم در تمام دنيا شهرتى داشت .

پارچه‌هاى ديگرى هم مخلوط از ابريشم و پنبه ميبافتند مخصوصا يكنوع شال ممتازى ميبافتند كه شايد بنام مخترع آن حسينقلى خانى معروف شده بود .

مخمل‌هاى زربفت و پرنقش‌ونگار كه اكنون نمونه‌هاى آنها در اروپا يافت مىشود با دست صنعتگران كاشانى بوجود ميآمد .

مسگران كاشان سابقا مواد اوليه را از تركيه از راه تبريز بكاشان وارد ميكردند ولى اكنون ورقه‌هاى مس ساخت انگلستان را به كار مىبرند .

يكى از شاهكارهاى معمارى عمدهء كاشان مسجد ميدان است كه محراب جالب توجهى دارد ، اين محراب را با كاشيهاى بسيار ممتازى تزيين كرده‌اند .

كلنل اسميت

( Smith )

نقل مىكند كه شهر كاشان در تاريخ 1870 داراى 24 كاروانسرا و 34 حمام عمومى و 18 مسجد و 90 مأمن داشت كه در آنها تحصن اختيار ميكردند .