تاريخ نو ( شامل حوادث دوره قاجاريه ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٠٣
ذكر احوالات آذربايجان از شب عيد نوروز الى ورود پادشاه مرحوم به قصبهء ميانج
شاهانه به حال بازماندگان نايب السلطنه انداخته حاجيه مريم خانم را كه صبيهء خاقان مغفور و كوچ اللّه يار خان آصف الدوله بود براى تسلى والدهء پادشاه مرحوم و اولاد اناثيهء نايب السلطنه مأمور آذربايجان فرمودند و ميرزا محمد خان پسر آصف الدوله را با خلاع فاخره و فرامين مرحمت آيين براى اميرزادگان آذربايجان از بزرگ و كوچك نوشته ارسال داشتند و محمد خان امير نظام پس از شنيدن ورود مأمورين به خمسه و قاپلان كوه به اعزاز و احترام ايشان در لوازم استقبال كوشيده به اين دعاگوى دولت شاهى نيز اعلام نمود كه قبل از عيد در دارالسلطنهء تبريز حاضر شده و در هنگام ورود مأمورين در استقبال خلعت پادشاهى با ساير اميرزادگان همراه باشد ، اين دعاگوى دولت نيز وارد تبريز شده و در منزل محمد خان امير نظام منزل نموده به قانون بندگان و خدمتكاران به خدمت والدهء پادشاه مرحوم رسيده و از آنجا به شرف آستان‌بوسى پادشاه جهان مايهء امن و امان السلطان بن السلطان و الخاقان بن الخاقان ناصر الدين پادشاه خلد اللّه ملكه كه در صغر سن بودند مشرف شده و پس از آستان‌بوسى و مرخصى هم‌عنان اميرزاده بهرام ميرزا و اميرزاده فريدون ميرزا شده تا مكانى كه موسوم به خلعت‌پوشان است و عمارت مختصرى از بناهاى نايب السلطنهء مرحوم در آنجا مىباشد به استقبال مأمورين رفته به لوازم و آداب بندگى كوشيد و در دارالسلطنهء تبريز در منزل اميرزاده بهرام ميرزا همهء اميرزادگان جمع شده و شاهزاده ملك قاسم ميرزا نيز تشريف‌فرما شده ميرزا محمد خان فرامين و خلاع پادشاهانه را در آنجا به هريك جداجدا رسانيده و همگى زبان شكرگزارى به سلامتى وجود خاقان گشودند .
مجلس به آداب مناسب به انجام رسيد و شب عيد نوروز در دارالسلطنهء تبريز مانده و پس از انجام عيد سعيد نوروزى دو روز در ديوانخانهء مباركه نايب السلطنه در حضور اميرزاده فريدون ميرزا محمد خان امير نظام دستورالعمل ماليات خوى و اروميه و سلدوز را از جمع و خرج ولايتى به استحضار مستوفيان تبريز نوشته به قانون همه ساله مهر نموده به دست اين دعاگوى دولت داده اين دعاگو را روانهء ولايت خود نمود و ميرزا محمد خان و والده‌اش حاجيه مريم خانم نيز با عرايض اخلاص و عبوديت از طرف جميع اميرزادگان و خوانين آذربايجان روانهء دارالخلافه شدند و ميرزا محمد خان به