تاريخ نو ( شامل حوادث دوره قاجاريه ) ( فارسى ) — الصفحة ١٠٨
ذكر خبر شدن خاقان مغفور از رفتن نايب السلطنه به ميان لشكر روس براى انجام مصالحه
مسعود را با محمد حسين خان ايشيك آقاسى و بعضى از خوانين افشار با آقايان و سوارهء قاجار كه همراه بودند به قدر پانصد نفر برداشته و چون فىالجمله در مزاج نايب السلطنه تكسرى بود به تخت روان سوار و روانهء قصبهء دهخوارقان شدند و در راه دولت‌دارى با وجود اين‌كه پشت و پناه دولت ايران وجود شريف ايشان بود خود را بىمحابا به ميان آنچنان دشمنى انداخته و از براى حفظ بيضهء اسلام و دولت ايران از وجود مبارك خود گذشتند و سخنان بدگويان را كه در دارالخلافه مىگفتند به مضمون ذرهم و ما يقولون عمل فرموده به هيچ‌وجه اعتنايى ننمودند و از آن طرف ژنرال بسقويچ با سه هزار صالدات و هزار و پانصد نفر سواره و ده عراده توپ با وزرا و اعيان دولت روسيه يك روز قبل از نايب السلطنه وارد قصبهء دهخوارقان شده بودند مهماندار و استقبال‌چى براى نايب السلطنه رسيده ايشان را در كمال اعزاز و احترام به قصبهء دهخوارقان وارد نمودند .
ذكر خبر شدن خاقان مغفور از رفتن نايب السلطنه به ميان لشكر روس براى انجام مصالحه
ذكر خبر شدن خاقان مغفور از رفتن نايب السلطنه به ميان لشكر روس براى انجام مصالحه
چون اين خبر به دارالخلافه رسيد و كيفيت‌هاى مذكوره را به عرض خاقان مغفور رسانيدند از يك طرف ملاحظه مىفرمودند مثل مملكت آذربايجان و سى هزار لشكر نظام با سيصد عراده توپ كه در قلعه‌هاى ايروان و عباس آباد و تبريز و ساير امكنهء آذربايجان بود از دست رفته و مثل دولت روس دشمنى قوىدست تا بقاپلان كوه ضبط نموده‌اند و به اين قناعت نخواهند كرد و البته وارد عراق خواهند شد و از طرف ديگر ملاحظه مىفرمودند كه كو آن استعداد در عراق و فارس و مازندران كه به مقابلهء چنين دشمنى قوى توان پرداخت و يا به ممانعت ايشان توان برخاست حرف‌هاى واهى حسين خان سردار سست‌تر از تار عنكبوت است و گفتگوى شاهزاده معاند و امنا محض خوش‌آمد است و از اين طرف ملاحظه مىفرمودند كه در ميان پادشاهان جهان چگونه مىتوان به اين نوع كار كه از دشمن پيش آمده تسليم صرف شد و از اين‌قدر مملكت و اين خزينه چگونه توان گذشت و از دشمنان مذلت كشيد و از طرف ديگر ملاحظه مىفرمودند كه با وجود ظهور اين غلبه از طرف دشمن يمكن اگر مصالحه نشود باقى