نظام الحكومة النبوة المسمى التراتيب الادارية ( نظام ادارى مسلمانان در صدر اسلام ) ( فارسي ) — الصفحة ٣٤٢
صحابه مستحب مىدانستند كه صبح پيش از خروج از خانه بر مصحف نظر اندازند
متعلق به جدش ابو عامر اصبحى - كه در صحابى بودنش بحث هست - و گفت : اين در زمان عثمان نوشته شده است . زيور آن قرآن از نقره و روكش آن از پرده كعبه بود و مالك گفت : من بر آن چيزى نيفزودهام . ابن رشد گويد : از اين برمىآيد كه زينت قرآن با نقره جايز است ؛ اما زينت قرآن با طلا گرچه حرام نيست و مالك در الموطّأ مجاز دانسته ، مكروه است .
( 1 )
بوسيدن قرآن
بوسيدن قرآن
در شرح احاديث اربعين محمد بن مصطفى الكرمانى حنفى آمده است كه برخى از صحابه ، هر صبح قرآن را مىبوسيدند و بعضى گفتهاند اين بدعت است . « 1 » در الدّر المختار شرح تنوير الابصار حصكفى دمشقى نيز آمده است كه خليفه دوم هر صبح قرآن را مىبوسيد و مىگفت :
« عهد ربّى و منشور ربّى عزّ و جلّ » . و عثمان هم قرآن را مىبوسيد و بر چهره مىماليد . شمس سفارينى حنفى در شرح منظومة الآداب آورده است : بوسيدن قرآن مستحب است ؛ چرا كه عكرمة بن ابى جهل همين كار را مىكرد و گفتهاند قرآن را بر صورتش مىگذاشت و مىگفت :
« كتاب ربّى ، كتاب ربّى » . در مناسك وارد است كه حجر الاسعد ( حجر الاسود ) دست راست خدا در زمين است و معمولا به قصد اكرام دست را مىبوسند . پيداست كه قرآن ، صفت ( كلام ) الهى است و به بوسيدن اولى است . همچنين است بوسيدن دست عالم ، ولىّ ، مردان نيك و نيز قبر صالحان .
( 2 )
صحابه مستحب مىدانستند كه صبح پيش از خروج از خانه بر مصحف نظر اندازند
صحابه مستحب مىدانستند كه صبح پيش از خروج از خانه بر مصحف نظر اندازند
از قوت القلوب ابو طالب مكى نقل شده كه بسيارى از صحابه ، از روى مصحف قرائت مىكردند و دوست داشتند پيش از خروج از خانه ، بر قرآن نظر اندازند . نيز دو قرآن در دست عثمان مندرس شد ، از بس آنها را مطالعه مىكرد . در المنح الباديه فاسى آمده است كه سلف صالح و پيشوايان ، صبحگاهان اول كارى كه مىكردند ، نظر كردن بر قرآن بود و كسى را كه چشم درد داشت ، سفارش مىكردند كه بر قرآن بنگرد . در طبقات ابن سعد « 2 » از قول مجاهد آمده است كه عبد الرحمن بن ابى ليلى اتاقى داشت مخصوص قرائت قاريان ، كه فقط براى صرف طعام از آنجا بيرون مىرفتند . پس بدين گونه ، متوجه اشكال نقل قول تحفة الاكابر از مختصر ابن ابى زيد مىشويم كه گويد : حجّاج مردم را وادار مىكرد در مساجد از روى مصحف
( 1 ) . المنية ، ص 106 . ( 2 ) . ابن سعد ، الطبقات الكبرى ، ج 6 ، ص 75 .