تاريخ الغيبة الكبرى ( تاريخ غيبت كبرى ) ( فارسي ) — الصفحة ٣٠٧
قسم سوم : اخبارى كه دلالت مىكند بر اينكه مردم درباره خود حضرت مهدى اختلاف نظر پيدا مىكنند
انگيزه پيدايش اين عقيده را شناختيم كه چگونه عقيده رسمى درباره خلافت عباسى بعد از حضرت عسكرى بر اين مطلب قرار گرفت و موجب گرديد كه جعفر كذاب روى تمام اموال و ما ترك حضرت عسكرى - عليه السلام - دست بگذارد و تصرف كند .
( 1 ) و امّا اين عقيده كه حضرت مهدى اصلا متولد نشده است و در آينده متولد خواهد شد و زمين را پر از عدل و داد خواهد كرد ، اين مطلب عقيده برادران اهل سنت ما مىباشد ، كه با وجود پذيرش اصل اعتقاد به ظهور حضرت مهدى و هماهنگى با عقيده شيعيان دربارهء برپايى دولت حقه حضرت مهدى ، معتقدند كه آن حضرت در آينده متولّد خواهد شد .
( 2 ) قول دوم : آن حضرت متولد شده ، ولى از دنيا رفته است . طرفداران اين عقيده به دو گروه تقسيم شده‌اند :
( 3 ) گروه اوّل : كسانى كه گمان مىكنند حضرت محمّد بن الحسن العسكرى - عليه السلام - از دنيا رفته و مرده است . برخى از متأخّرين طرفدار اين نظريّه‌اند ، همچون شيخ محمّد بن احمد سفارينى اثرى حنبلى ، در كتاب لوائح الانوار البهيّه ، وى در اين كتاب گويد :
« و امّا پندار شيعيان كه اسم آن حضرت محمد بن الحسن ، و او فرزند امام عسكرى مىباشد سخنى بيهوده است ، زيرا محمّد بن الحسن مرده و از دنيا رفته ، وارث او را جعفر عمويش برده است . » « 49 »
( 4 ) اين قول را مصادر و مدارك تاريخى ابتدايى تمام فرق اسلامى مردود دانسته و آن را نفى كرده‌اند . و امّا تاريخ‌نويسان شيعه همچون شيخ نعمانى و شيخ صدوق و شيخ طوسى و شيخ مفيد و كسانى كه در خط آنها حركت كرده و با آنها هم عقيده بوده‌اند ، همچون مسعودى و يعقوبى ، وضعشان در اين مسأله روشن است ؛ زيرا آنان ولادت و غيبت حضرت مهدى را به صراحت اثبات كرده و همچون ديگر دانشمندان شيعه در اين باره سخن گفته و اظهار نظر كرده‌اند و
( 49 ) لوائح الانوار البهيّه 2 / 68 .