اقتباس از قرآن كريم ( فارسى ) — الصفحة ٣٩٦
فصل [ 2 ] : تشبيه
فرمانبرى خويش از مردم پيمان گرفته است در بر مىگيرد .
از اين نمونه است آيهء وَ الْفُلْكِ الَّتِي تَجْرِي فِي الْبَحْرِ بِما يَنْفَعُ النَّاسَ « 1 » ، سه واژه كه همهء دادوستدها و خدماتى را كه انسان از رهگذر سوار شدن بر كشتى به آن‌ها دست مىيابد و از شمار بيرون هستند در خود جاى داده است .
از اين قبيل است توصيف شراب بهشت در اين آيه : لا يُصَدَّعُونَ عَنْها وَ لا يُنْزِفُونَ « 2 » .
خداوند در اين دو واژه ، همهء عيب‌هاى شراب را ياد كرده است .
از اين قبيل است سخن خداوند در وصف بهشت كه فرمود : لا مَقْطُوعَةٍ وَ لا مَمْنُوعَةٍ « 3 » ، و در اين دو واژه همهء معانى را يك‌جا گردآورد .
از همين‌هاست آيه لَأَكَلُوا مِنْ فَوْقِهِمْ وَ مِنْ تَحْتِ أَرْجُلِهِمْ « 4 » ، تعبيرى كه همهء آنچه را از زمين مىرويد در بر گرفته است .
سرانجام از اين قبيل است كه فرمود : وَ لَهُنَّ مِثْلُ الَّذِي عَلَيْهِنَّ « 5 » . در اين سخن همهء وظايف مرد در برابر زن از قبيل حسن معاشرت ، حفاظت از زن ، از ميان بردن عذرها و دشوارىهاى وى ، و برآوردن منافع او و آنچه بدين منافع مىانجامد و نيز همهء وظايف زن در برابر مرد از قبيل فرمانبرى ، مشاركت و يارى بايسته ، به دست آوردن خشنودى مرد و پاسداشت حقوق او را در خود جاى داده است .
از اين دست ايجازها در قرآن كريم بسيار است و فهم اعجاز آن‌ها بر صاحبان فهم دشوار نيست .
فصل [ 2 ] : تشبيه
فصل [ 2 ] : تشبيه
كدامين تشبيه رساتر و زيباتر از اين است كه خداوند دوشيزگان را با « تخم شتر مرغ زير پر آن » « 6 » همانند كرد ، يا در نكويى ، خوشى و خرمى و آسايش آورى به ياقوت تشبيه نمود « 7 » ، يا
( 1 ) . بقره / 164 : و كشتىهايى كه در دريا روانند ، با آنچه به مردم سود مىرساند . ( 2 ) . واقعه / 19 : نه از آن درد سر گيرند و نه بىخرد گردند . ( 3 ) . واقعه / 33 : نه بريده و نه ممنوع . ( 4 ) . مائده / 66 : قطعا از بالاى سرشان و از زير پاهايشان برخوردار مىشدند . ( 5 ) . بقره / 228 : و مانند همان وظايفى كه بر عهده زنان است به نفع آنان بر عهده مردان است . ( 6 ) . اشاره به آيهء 49 سورهء صافات : كَأَنَّهُنَّ بَيْضٌ مَكْنُونٌ - ت . ( 7 ) . اشاره به آيهء 58 سورهء رحمان : كَأَنَّهُنَّ الْياقُوتُ وَ الْمَرْجانُ - ت .