اقتباس از قرآن كريم ( فارسى ) — الصفحة ٢٤٤
فصل [ 2 ] : گزيده‌هايى از خطبه‌ها
آفريده شده‌ايد « 1 » و نه رهايتان كرده‌اند . « 2 » شما را بازگشتگاهى است كه در آن ، خداوند داورى قطعى خويش را دربارهء آنچه ميان شما بوده است فرومىفرستد . پس آن‌كه از رحمت فراگير الهى « 3 » بيرون رفته ، ناكام و زيانكار گشته و از بهشتى كه « پهناى آن آسمان‌ها و زمين است و براى پرهيزگاران آماده گشته » « 4 » محروم مانده است . « 5 »
در جمعه‌اى كه هوا بس گرم بود ، عبد الملك بن مروان خطبه خواند و در خطبه خود پس از ستايش خداوند چنين گفت : بارى ، برترين چيزها آن است كه بيش از همه از تكلّف دور باشد و به برخاستن از دل نزديك‌تر . خداوند ما را آگاهانده است كه براى ما آسانى را مىخواهد و سختى را نمىخواهد . « 6 » اينك هوا بسيار گرم است و ازاين‌رو خطبه را به اختصار آورديم و زحمت كم كرديم . به نماز برخيزيد .
سليمان بن عبد الملك نيز در يكى از خطبه‌هاى خويش گفت : اى بندگان خدا ! كتاب خدا را پيشوا گيريد و به داورى آن تن دهيد و آن را راهبر خويش بداريد ؛ هر كتابى را كه پيشتر بوده نسخ كرده است و هيچ كتابى پسين آن را نسخ نخواهد كرد . بدانيد اين قرآن مكر شيطان را هويدا مىكند ، آن‌سان كه سپيدهء صبح به گاه برآمدن از ظلمتى كه همه‌جا گستر بوده است « 7 » پرده برمىگيرد . « 8 »
در يكى از خطبه‌هايى هم كه سفاح در هنگام قيام در كوفه خواند چنين آمده است :
خداوند - نامش بلند باد - فرموده است : يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَوْفُوا بِالْعُقُودِ . « 9 » اينك به خداوند سوگند هيچ وعده‌اى به شما نمىدهم و شما را به چيزى تهديد نمىكنم ، جز اين‌كه به وعده و
( 1 ) . اشاره به آيهء 115 سورهء مؤمنون : أَ فَحَسِبْتُمْ أَنَّما خَلَقْناكُمْ عَبَثاً وَ أَنَّكُمْ إِلَيْنا لا تُرْجَعُونَ - ت . ( 2 ) . اشاره به آيهء 36 سورهء قيامت : أَ يَحْسَبُ الْإِنْسانُ أَنْ يُتْرَكَ سُدىً - ت . ( 3 ) . اشاره به آيهء 156 سورهء اعراف : قالَ عَذابِي أُصِيبُ بِهِ مَنْ أَشاءُ وَ رَحْمَتِي وَسِعَتْ كُلَّ شَيْءٍ - ت . ( 4 ) . اقتباس از آيهء 133 سورهء آل عمران : عَرْضُهَا السَّماواتُ وَ الْأَرْضُ أُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِينَ - م . ( 5 ) . متن خطبه را كه خطبه‌اى بلند است و ابن عبد ربه در كتاب العقد الفريد آن را آخرين خطبهء عمر بن عبد العزيز دانسته است بنگريد در : البيان و التبيين ، ج 2 ، ص 120 ؛ العقد الفريد ، ج 4 ، ص 95 ؛ نثر الدر ، ج 2 ، ص 114 - ت . ( 6 ) . اشاره به آيهء 185 سورهء بقره : يُرِيدُ اللَّهُ بِكُمُ الْيُسْرَ وَ لا يُرِيدُ بِكُمُ الْعُسْرَ - ت . ( 7 ) . اشاره است به آيه‌هاى 17 و 18 سورهء تكوير : وَ اللَّيْلِ إِذا عَسْعَسَ * وَ الصُّبْحِ إِذا تَنَفَّسَ - ت . ( 8 ) . متن خطبه را بنگريد در : عيون الاخبار ، ج 2 ، ص 247 ؛ نثر الدر ، ج 3 ، ص 61 - ت . ( 9 ) . مائده / 1 : اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد ، به پيمان‌ها وفا كنيد .