اقتباس از قرآن كريم ( فارسى ) — الصفحة ٩٨
فصل [ 15 ] : نكته‌هايى از رخدادهاى او در پيكار صفين
لَمُنْقَلِبُونَ « 1 » . چون نخل‌هايى پشت هم ديد ، گفت : وَ النَّخْلَ باسِقاتٍ لَها طَلْعٌ نَضِيدٌ « 2 » . در راه نگاهش به ايوان كسرى افتاد . گفت : أَ تَبْنُونَ بِكُلِّ رِيعٍ آيَةً تَعْبَثُونَ * وَ تَتَّخِذُونَ مَصانِعَ لَعَلَّكُمْ تَخْلُدُونَ * وَ إِذا بَطَشْتُمْ بَطَشْتُمْ جَبَّارِينَ . « 3 » چون در صفين فرود آمد و فرستادگان معاويه پيشنهادهايى ناشدنى آوردند و به آنان پاسخ‌هايى داد كه نشنيدند گفت : إِنَّكَ لا تُسْمِعُ الْمَوْتى وَ لا تُسْمِعُ الصُّمَّ الدُّعاءَ إِذا وَلَّوْا مُدْبِرِينَ * وَ ما أَنْتَ بِهادِي الْعُمْيِ عَنْ ضَلالَتِهِمْ إِنْ تُسْمِعُ إِلَّا مَنْ يُؤْمِنُ بِآياتِنا فَهُمْ مُسْلِمُونَ . « 4 »
معاويه نوشت : « 5 »
ليس بينى و بين قيس عتاب * غير طعن الكلى و ضرب الرقاب « 6 »
على عليه السّلام نيز در پاسخ او چنين نوشت : إِنَّكَ لا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَ لكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يَشاءُ وَ هُوَ أَعْلَمُ بِالْمُهْتَدِينَ . « 7 »
چون اراده‌اش بر پيكار حتمى شد براى ياران خويش خطبه ايراد كرد و در آن خطبه پس از ستايش و سپاس خداوند فرمود : اى مردم ، خدايتان به « تجارتى كه شما را از عذابى دردناك مىرهاند » « 8 » رهنمون شده و پاداش آن را نيز آمرزش قرار داده است و « سراهاى پاكيزه در بهشت‌هاى جاودان و البته خشنودى خدا نيز بزرگ‌تر است » . « 9 » او خود شما را از آنچه در اين‌باره بر شما واجب است آگاهانده و فرموده است : إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الَّذِينَ يُقاتِلُونَ فِي سَبِيلِهِ صَفًّا كَأَنَّهُمْ
( 1 ) . زخرف / 13 و 14 : پاك است كسى كه اين را براى ما رام كرد و گرنه ما را ياراى رام ساختن آن‌ها نبود ، و به راستى كه ما به سوى پروردگارمان بازخواهيم گشت . ( 2 ) . ق / 10 : و درختان تناور خرما كه خوشه‌هاى روى هم چيده دارند . ( 3 ) . شعراء / 128 - 130 : آيا بر هر تپه‌اى بنايى مىسازيد كه در آن دست به بيهوده‌كارى زنيد ؟ در كاخ‌هاى استوار خانه مىگيرند به اميد آن‌كه جاودانه بمانيد ؟ و چون حمله‌ور مىشويد چون زورگويان حمله‌ور مىشويد ؟ ( 4 ) . نمل / 80 و 81 : البته تو مردگان را شنوا نمىگردانى و اين ندا را به كران چون پشت بگردانند نمىتوانى بشنوانى و راهبر كوران و بازگرداننده از گمراهىشان نيستى . تو جز كسانى را كه به نشانه‌هاى ما ايمان آورده‌اند و مسلمانند نمىتوانى شنوا سازى . ( 5 ) . متن اين مكاتبه را بنگريد در : الامامة و السياسة ، ج 1 ، ص 49 ؛ وقعة صفين ، ص 105 - ت . ( 6 ) . ميان من و قيس هيچ ملامتى نيست مگر اين‌كه بر پهلوها گرز كوبيده شود و گردن‌ها زده شوند . ( 7 ) . قصص / 56 : در حقيقت تو هركه را دوست دارى نمىتوانى راهنمايى كنى . ليكن خداست كه هركه را بخواهد راهنمايى مىكند و او به راه‌يافتگان آگاه‌تر است . ( 8 ) . اقتباس از آيهء 10 سورهء صف : تِجارَةٍ تُنْجِيكُمْ مِنْ عَذابٍ أَلِيمٍ - م . ( 9 ) . اقتباس از آيهء 72 سورهء توبه : وَ مَساكِنَ طَيِّبَةً فِي جَنَّاتِ عَدْنٍ وَ رِضْوانٌ مِنَ اللَّهِ أَكْبَرُ - م .