نهج البلاغة ( فارسى ) — الصفحة ٣٠٠

و من هذه الخطبه ( 1 ) نسخه ش 295 : و من كلام له عليه السلام قص ( 2 ) سپه : قس - شغل من الجنة و النار أمامه

خيبت و نا اميدى مفترى ظاهر است زيرا كه افترا

نسبت دادن چيزى است بر كسى به غير حق بر سبيل دروغ . و ظاهر است كه دروغ حرام است و مرتكب حرام خاسر و خائب است در دنيا و آخرت سيما وقتى كه كذب او ظاهر شود چنان كه حق تعالى مى فرمايد : وَ قَدْ خابَ مَنِ افْتَرى

يعنى بدرستى [ 115 آ ] كه نا اميد شد

آن كسى كه افترا كرد بر كسى .

و اما هلاك شدن مدعى كه دعوى وى باطل باشد نيز ظاهر است بر آن قياس كه گذشت و اگر دعوى آن كس حق باشد خالى از آن نباشد كه آن كس محتاج به آن دعوى باشد يا نباشد . « اگر محتاج باشد »

آن دعوى مباح باشد بلا خلاف و اگر آن كس محتاج به آن دعوى نباشد نزد اهل حقيقت آن است كه آن مدعى نيز هالك است به جهت آنكه دعوى چنين دليل و عجب است و عجب از مهلكات است چنان كه

روايتست از حضرت رسالت پناه ص كه فرمود « ثلاث مهلكات شح مطاع و هوى متبع و اعجاب المرء بنفسه » يعنى سه چيز هلاك مىكند آدمى را : يكى بخل نفس كه كسى مطيع آن باشد . دوم هواى نفس كه كسى تابع وى باشد . سيم خود پسندى . بعضى شارحان گفته‌اند كه مراد از اين كلام آنست كه هلاك شد آن كسى كه دعوى امامت كرد به غير حق و نا اميد گشت آن كس كه افترا كرد در دعوى امامت من ابدى صفحته للحق هلك عند جهلة الناس

هر كه متصدى ظاهر گردانيد حق شود هلاك گردد نزد مردم و جاهل يعنى هر كه خواهد كه حق را ظاهر كند در ميان مردم و در صدد آن شود كه مردم را به حق بخواند و به سوى حق باز گرداند و در آن سعى نمايد و جد و جهد كند بالضروره چيزى چندى از زبان و جوارح وى ظاهر خواهد شد كه موافق طبع


( 7 ) آستانه : افترى ( رسم الخط )

( 8 ) آيه 61 سوره طه .

( 9 ) سپه : نا اميد است

( 10 ) آستانه عبارت داخل گيومه را ندارد .

( 1 ) آستانه ( چنان كه ) را ندارد .

( 2 ) عبده ( عند جهلة الناس ) را ندارد .

( 3 ) آستانه : طبايع