نهج البلاغة ( فارسى ) — الصفحة ٢٧٠

قص - يزعم انه قد بايع بيده و لم يبايع بقلبه

خطبه 8 قس - و من كلام له ع يعنى به الزبير ( 1 ) ش 295 : ابن الزبير فى حال اقتضت ذلك

خطبه 8 قس - و من كلام له ع يعنى به الزبير

فى حال اقتضت ذلك

اين كلامى است كه حضرت امير المؤمنين ع ادا فرمود نسبت به زبير در باره

شكستن بيعت حضرت امير المؤمنين ع در وقتى كه حال مقتضى آن بود بعد از آن كه زبير بيعت حضرت امير المؤمنين ع را شكست .

قص - يزعم انه قد بايع بيده و لم يبايع بقلبه

قص - يزعم انه قد بايع بيده و لم يبايع بقلبه

ج - گمان مى برد و دعوى مىكند زبير كه او به دست و زبان بيعت كرد به من و به دل و اعتقاد بيعت [ 103 آ ] نكرد اين كلام صورت مناظره است با زبير زيرا كه چون آن ملعون اول بيعت كرد با امير المؤمنين ع و بعد از آن بيعت را شكست و به جنك حضرت امير المؤمنين ع بيرون آمد حضرت ع را حجت بود بر وى زيرا كه چون به آن حضرت عهد و بيعت كرده بود لازم بود بر وى كه بر آن عهد و بيعت باشد پس چرا آن بيعت را شكست « و به جنك حضرت آمد »

و جواب زبير ازين حجت آنست .

كه حضرت ع اشارت كرد به آن و فرمود كه زبير گمان مى برد و دعوى مىكند كه وى به دست و زبان به من عهد و بيعت كرد نه به دل و اعتقاد و توريه كرد در عهد و ميثاق آنچه در دل داشت خلاف آن را

ظاهر كرد و آنچه ظاهر كرد خلاف آن در دل داشت و پندارد كه مثل اين چيزها در شريعت مقبول است و حال آنكه اين چيزها در شرع

مقبول نيست چنان كه اشارت كرده به آن فرمود فقد اقر بالبيعة و ادعى الوليجة چون زبير دعوى كرد به دست بيعت كرد به من پس اقرار كرد به بيعت من و چون دعوى كرد كه به دل بيعت نكرد پس دعوى كرد كه در ضمير خود چيزى

ديگر قصد كرده بود كه مفسد آن بيعت باشد . فليأت عليها بامر يعرف پس چون دعوى كرد كه در ضمير خود چيزى

ديگر قصد كرده بود بايد كه برين دعوى گواهى بياورد و شاهدى و حجتى و دليلى ظاهر سازد تا ثابت شود آنچه او دعوى مىكند زيرا


( 1 ) ش 295 : ابن الزبير

( 2 ) آستانه : و در باره

( 3 ) سپه عبارت داخل گيومه را ندارد .

( 4 ) آستانه : آن ( فقط )

( 5 ) سپه : شريعت

( 6 ) آستانه : چيز

( 7 ) آستانه ايضا : چيز ديگر