نهج البلاغة ( فارسى ) — الصفحة ٢٣٤

خطبه 3 قس - و من خطبة له ع ( 11 ) در عبده ع نيست ولى ش 295 و عبده : و هى المعروفة بالشقشقية تعرف بالشقشقية ( 12 ) ش 295 : و المقمصه ( اضافه دارد ) ج - از جمله خطبه آن حضرت ع خطبه‌اى است كه آن را خطبه شقشقيه ( 13 ) سپه : او را خطبه الشقشقية مى نامند و آن اينست : قص - اما و اللّه لقد تقمصها فلان

را برادرى بود جابر نام . القصه ، اعشى شاعر به يمامه رفت نزد حيان و نديم وى گشت و حيان در باره وى التفات بسيار كرد و او را بخشش بى نهايت كرد و غنى گردانيد و اعشى در مدح حيان قصايد و ابيات مى گفت از جمله آن اين بيت است كه حضرت ع مثل زد به اين بيت و حاصل معنى اين بيت آنست كه چون اعشى آن مشقت و محنت

كه در باديه مى كشيد ياد كرد و اين نعمت

و رفاهيت را كه در منادمت حيان به او رسيد تامل كرد و گفت بسيار دور است ما بين آن روز كه در باديه بر اشتر بالانى سوار شده در آفتاب مى گرديدم و اين روز كه مستغرق نعمت و رفاه هستيم

نزد حيان كه برادر جابر است .

شيخ ميثم بحرانى رحمة اللّه عليه در شرح خود آورده

كه غرض حضرت ع ازين تمثيل

آنست كه فرق بسيار است ميان آن روز كه رفاهيت و نعمت و شرف صحبت حضرت رسالت پناه ص ميسر بود و منافع و فوايد بسيار از علوم و معارف و كمالات و هدايت خلق و ثواب اخروى بسبب شرف صحبت آن حضرت

حاصل مى شد و ميان اين روز كه محنت و مشقت و شدت بى نهايت متوجه شد

و مردم در ضلالت افتادند و صاحب حق از حق خود ممنوع گشت [ 89 آ ] و بر بلاها و محنتها صبر مى بايد كرد .

فيا عجبا بينا هو يستقيلها فى حياته اذ عقدها لاخر بعد وفاته زهى عجب كه ابو بكر در حال زندگى خود طلب اقاله مى كرد و مى گفت كه بيعت مرا باطل كنيد

و مرا از خلافت عزل نمائيد

چنان كه به تواتر رسيد كه او گفت « اقيلونى فلست بخيركم

( 13 ) سپه : محنت را

( 14 ) سپه كلمه ( نعمت ) را ندارد .

( 15 ) كذا ظاهرا : هستم

( 1 ) سپه : در شرح خود گفت

( 2 ) سپه : ازين تمثيل شرف صحبت حضرت رسالة ص ميسر بود ( فقط ) - آستانه : درين تمثيل

( 13 ) سپه : محنت را

( 14 ) سپه كلمه ( نعمت ) را ندارد .

( 15 ) كذا ظاهرا : هستم

( 6 ) سپه ، ايضا : كنند