نهج البلاغة ( فارسى ) — الصفحة ٢٢٨

خطبه 3 قس - و من خطبة له ع ( 11 ) در عبده ع نيست ولى ش 295 و عبده : و هى المعروفة بالشقشقية تعرف بالشقشقية ( 12 ) ش 295 : و المقمصه ( اضافه دارد ) ج - از جمله خطبه آن حضرت ع خطبه‌اى است كه آن را خطبه شقشقيه ( 13 ) سپه : او را خطبه الشقشقية مى نامند و آن اينست : قص - اما و اللّه لقد تقمصها فلان

زمان بازگشت حق به مستحق خود و قرار گرفت در مستقر خويش . مراد حضرت ع

آن است كه خلافت و امامت پيش از آن كه مردم به آن حضرت بيعت كنند به جاى خود

واقع نبود بلكه در غير محل خود بود و چون به آن حضرت بيعت كردند حق به مستحق خود بازگشت و به مركز خود قرار گرفت و از اين كلام معلوم شد كه آن حضرت اين خطبه را [ 86 ب ] بعد از آن فرمود كه مردم به آن حضرت بيعت كرده بودند چنان كه در عنوان خطبه مذكور شد .

خطبه 3 قس - و من خطبة له ع ( 11 ) در عبده ع نيست ولى ش 295 و عبده : و هى المعروفة بالشقشقية تعرف بالشقشقية ( 12 ) ش 295 : و المقمصه ( اضافه دارد ) ج - از جمله خطبه آن حضرت ع خطبه‌اى است كه آن را خطبه شقشقيه ( 13 ) سپه : او را خطبه الشقشقية مى نامند و آن اينست : قص - اما و اللّه لقد تقمصها فلان

خطبه 3 قس - و من خطبة له ع

تعرف بالشقشقية

ج - از جمله خطبه آن حضرت ع خطبه‌اى است كه آن را خطبه شقشقيه

مى نامند و آن اينست :

قص - اما و الله لقد تقمصها فلان

ج - مى فرمايد كه بدانيد و آگاه باشيد كه به حق خداى كه غير از وى خدايى نيست كه فلان متصدى و متصرف به امر خلافت شد چنان كه كسى پيراهنى در بر خود كند . لفظ فلان در اين كلام كنايت است از ابو بكر و در بعضى نسخهاى

نهج البلاغه بجاى لفظ فلان ، ابن ابى قحافه واقع شده يعنى پسر ابو قحافه . و ابو قحافة كنيت پدر ابو بكر است و پدر آن را ابو قحافه از براى آن مى گفتند كه قحافة در لغت عرب قدح بزرگ را گويند كه در آنجا طعام كنند و در مكه شخصى بود غنى و مال دار

و از اكابر و بزرگان اهل مكه بود و او را ابن جذعان مى گفتند مردم مكه را طعام بسيار مى داد در كاسها

و قدحهاى بزرگ و پدر ابو بكر كه ابو قحافه است خدمتكار و مزدور ابن جذعان بود كار او آن بود كه مردم را جمع كند از براى طعام خوردن و چون مردم از طعام خوردن فارغ شوند كاسها

را جمع كند

( 9 ) سپه : مراد حضرت على ع

( 10 ) آستانه ( خود ) را ندارد .

( 11 ) در عبده ع نيست ولى ش 295 و عبده : و هى المعروفة بالشقشقية

( 12 ) ش 295 : و المقمصه ( اضافه دارد )

( 13 ) سپه : او را خطبه الشقشقية

( 14 ) نسخه‌ها ( رسم الخط )

( 11 ) در عبده ع نيست ولى ش 295 و عبده : و هى المعروفة بالشقشقية

( 12 ) ش 295 : و المقمصه ( اضافه دارد )

( 13 ) سپه : او را خطبه الشقشقية