نهج البلاغة ( فارسى ) — الصفحة ١٩٦

قص - مفسرا « جمله [ و ] ( 12 ) هر دو نسخه ( و ) ندارد عبده : مجملة - بقيه : جملة مبينا » غوامضه

متشابه را

. محكم آنست كه آنچه مراد باشد از وى واضح باشد

و احتمال ديگر نداشته باشد و اگر احتمال

داشته باشد دور باشد

چنان كه خداى تعالى مى فرمايد كه : قُلْ هُوَ اللّهُ أَحَدٌ

يعنى اى محمد بگو كه

خدا يكى است .

و متشابه آنست كه مراد از وى ظاهر نباشد چنان كه حق سبحانه و تعالى مى فرمايد كه : الرَّحْمنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوى

. بعضى گفته‌اند

كه مراد از استوا تسلط است يعنى خداى تعالى مسلط شد بر عرش . و بعضى گفته‌اند

كه مراد ازو خلق و ايجادست

يعنى خداى تعالى عرش را آفريد و خلق كرد . و مجسمه گفتند كه مراد ازو استقرار است يعنى گفته‌اند كه خداى تعالى بر عرش قرار گرفت و نشست و بعضى غير از اين گفته‌اند

پس مراد از وى ظاهر نيست پس متشابه باشد .

قص - مفسرا « جمله [ و ] ( 12 ) هر دو نسخه ( و ) ندارد عبده : مجملة - بقيه : جملة مبينا » غوامضه

قص - مفسرا « جمله [ و ]

مبينا » غوامضه

ج - مى فرمايد كه حضرت رسول اللّه

تفسير كرد آنچه در قرآن مجمل واقع شده و روشن [ 75 ب ] و واضح گردانيد آنچه دقيق و مشكل بود

مجمل آنست كه مراد از وى چيزى معين

باشد اما لفظ دلالت بر تعيين آن مراد نكند و آن مراد معلوم نشود الا از جاى ديگر چنان كه حق سبحانه و تعالى

مى فرمايد كه : يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَوْفُوا بِالْعُقُودِ أُحِلَّتْ لَكُمْ

يعنى حلال

گردانيد خداى تعالى بر شما خوردن گوشت چار پايان را الا آن چارپاى كه ذكر


( 1 ) آستانه ( را ) ندارد - سپه : محكم قرآن را و متشابه قرآن را ( ولى مخدوش است )

( 2 ) سپه : ( باشد ) را ندارد .

( 3 ) سپه : احتمال ديگر

( 4 ) آستانه ( دور باشد ) ندارد .

( 5 ) آيه 1 سوره اخلاص .

( 6 ) سپه : بگو اى حمد كه

( 7 ) آيه 5 سوره طه .

( 8 ) سپه : يعنى گفته‌اند

( 9 ) سپه : گفتند

( 10 ) آستانه : مراد ازو ايجادست

( 11 ) سپه : گفتند ( ممكن است رسم الخط ) باشد

( 12 ) هر دو نسخه ( و ) ندارد عبده : مجملة - بقيه : جملة

( 13 ) سپه : حضرت رسالت پناه ص

( 14 ) آستانه : بوده

( 15 ) سپه : چيز معينى

( 16 ) آستانه : حق تعالى

( 17 ) آيه 1 سوره مائده .

( 18 ) سپه : كلمه ( حلال ) را ندارد .