نهج البلاغة ( فارسى ) — الصفحة ١٥٦

قص - معجونا بطينة الاكوان المختلفة و الاشباه الموتلفة و اضداد المتعادية و

را با آن

ذهن مى دانست و فكرها كه تصرف مى كرد به آن در معلومات و مجهولات را به آن مى دانست . و جوارح يعنى اعضا

مثل دست و پا و مانند آن كه آن را مى گرداند در مدركات ايشان و آن مدركات را

به آن آلات حاصل مى كرد و معرفت و دانش

كه به آن فرق مى كرد ميان حق و باطل و بيان آنچه مى چشند

و آنچه مى بويند

و ميان رنگها و جنسها

قص - معجونا بطينة الاكوان المختلفة و الاشباه الموتلفة و اضداد المتعادية و

قص - معجونا بطينة الاكوان المختلفة و الاشباه الموتلفة و اضداد المتعادية و

الاخلاط المتباينة من الحر و البرد و البلة و الجمود و المساءة و السرور ج - طينت خلقت آفرينش . اشباه مانند . موتلفه مناسب يكديگر . متعاديه دشمن يكديگر . اخلاط خلطها . متباينه ضد يكديگر . بلت ترى . جمود خشكى . مسأت غم مى فرمايد كه حق سبحانه و تعالى خلقت آدم ع را مكون گردانيد از صفات و حالات مختلفه زيرا كه بعضى از اجزاى وى سفيد و بعضى سياه است

و بعضى سرخ است و بعضى كوتاه است و بعضى دراز است

چيزهائى كه مانند يكديگرند مثل استخوانها و دندانها كه مشابه و مناسب يكديگرند . و از ضدها كه دشمن يكديگرند مثل حرارت و برودت و رطوبت

و يبوست و از خلطها

كه ضد يكديگرند مثل خون و بلغم و سودا

و صفرا . و از غم و شادى و مانند آن كه از كيفيات نفسانى مختلفند

. بدانكه حق سبحانه و تعالى در قرآن اشارت كرد به آن كه آدم صفى اللّه

را از خاك آفريد چنان كه فرمود

إِنَّ مَثَلَ عِيسى عِنْدَ اللّهِ كَمَثَلِ آدَمَ


( 3 ) آستانه : به آن

( 4 ) آستانه : و جوارح و آلات مثل چشم و گوش - شايد : جوارح و آلات مثل دست و پا ( چون دست و پا آلت است )

( 5 ) آستانه ( را ) ندارد .

( 6 ) آستانه : دانشى ( ولى دست خورده )

( 7 ) آستانه : مى چشيد - مى بوئيد

( 8 ) آستانه : مى چشيد - مى بوئيد

( 9 ) آستانه ( است ) ندارد - محذوف به قرينه

( 10 ) آستانه : و بعضى كوتاه است و بعضى از چيزها مانند

( 11 ) آستانه ( رطوبت را ) ندارد .

( 12 ) سپه : اخلاطهايى ( اخلاط خود جمع است )

( 13 ) آستانه : هوا

( 14 ) سپه : كيفيات نفسانيه مختلفه‌اند ( مطابق با قاعدهء عربى )

( 15 ) آستانه : صفى ( فقط )

( 16 ) نيمهء اول آيهء 59 سورهء آل عمران