نهج البلاغة ( فارسى ) — الصفحة ١٣٤

قص - ثم انشا سبحانه فتق الاجواء ( 10 ) آستانه : اجزاء و شق الارجاء

را از كف آب و مخفى نيست كه آنچه از قرآن و كلام معجز بيان

حضرت ع و ازين خبر معلوم مىشود مخالف يكديگرند .

جواب گوئيم كه بحسب حقيقت ، مآل همه يكى است و هيچ اختلاف نيست زيرا كه در روايت است از حضرت امام محمد باقر ع كه فرموده « لما اراد اللّه سبحانه ان يخلق السماء امر الرياح ان يضربن البحر حتى ازبد فخرج

من ذلك الموج و الزبد دخان ساطع من وسطه من غير نار فخلق اللّه منه السماء » يعنى چون

حق سبحانه و تعالى اراده كرد كه آسمان را بيافريند فرمود

بادها را تا در

موج در آورد و بر هم

زد آب دريا را چندان كه آب دريا

كف كرد پس بيرون آمد از ميان آن كف دود درخشنده

بى آتش . پس حق سبحانه و تعالى « آسمان را از آن دود آفريد پوشيده نيست كه مراد از بحر آن آبيست كه حق سبحانه و تعالى آفريد

» در آن فضا و بر پشت باد نهاد و مراد از باد آن باد دوم است كه حق سبحانه و تعالى

از براى موج دادن

آب آفريد چنان كه در كلام حضرت امير المؤمنين ع مبين شد . و مراد از دود ، بخار آبست زيرا كه از موج آب و كف وى دود حقيقى حاصل نمى شود و ازين جهت

حضرت امام ع فرمود كه من غير نار يعنى بى آتش تا معلوم شود كه مراد از دود بخار آبست

به جهت آنكه دود حقيقى از آتش پيدا مىشود و بى آتش نمى باشد . پس ازين روايت معلوم شد [ 54 ب ] كه مراد از دخان

( 10 ) ( معجر بيان ) را ندارد

( 11 ) سپه در بالاى ازبد : اموج ( يعنى بدل )

( 12 ) سپه ( چون ) ندارد .

( 13 ) سپه : پس فرمود

( 14 ) سپه : تا موج آرند

( 15 ) سپه : بر هم زنند ( يعنى در آستانه فاعل بادهاست ولى در سپه فعل مجهول است )

( 16 ) آستانه كلمه ( دريا ) ندارد .

( 17 ) سپه : رخشنده

( 11 ) سپه در بالاى ازبد : اموج ( يعنى بدل )

( 12 ) سپه ( چون ) ندارد .

( 13 ) سپه : پس فرمود

( 14 ) سپه : تا موج آرند

( 15 ) سپه : بر هم زنند ( يعنى در آستانه فاعل بادهاست ولى در سپه فعل مجهول است )