نهج البلاغة ( فارسى ) — الصفحة ١٣٣

قص - ثم انشا سبحانه فتق الاجواء ( 10 ) آستانه : اجزاء و شق الارجاء

جميع جوانب فرا گرفت و او را در حيّز وى نگاه داشت و منع كرد از انتشار . و بعد از آن حق سبحانه و تعالى بار ديگر آفريد از براى موج دادن آن آب و بر هم زدن

و بر آن آب گماشت تا او را بر هم زد و در موج در آورد و چندانى

او را بر هم زد و موج داد كه اكثر آن آب كف گرديد و بر بالاى آن آب ايستاد پس حق سبحانه و تعالى آن كف را از روى آن آب برداشت و در آن فضاى وسيع مرتفع

عالى گردانيد به مقدار مقتضاى حكمت خود ، آن گه مكوّن

گردانيد هفت آسمان را از آن كف . اگر گويند كه آنچه ظاهر قرآن است آنست كه حق سبحانه و تعالى آسمانها را از دود آفريد چنان كه فرمود

ثُمَّ اسْتَوى إِلَى السَّماءِ وَ هِيَ دُخانٌ

يعنى حق سبحانه و تعالى اراده كرد آفريدن آسمان را و آن آسمان دود بوده و ظاهر [ 54 آ ] . حضرت امير المؤمنين ع

دلالت كرد كه حق سبحانه و تعالى آسمانرا از كف آب آفريد

چنان كه مذكور شد . و آنچه از بعضى اخبار ظاهر مىشود آنست كه حق سبحانه و تعالى آسمان را از بخار آب آفريد و زمين را از كف آب چنان كه نقل كرده‌اند كه در سفر اول تورية آمده كه حق سبحانه و تعالى

در مبدأ خلق جوهرى آفريد آن گه بهيبت نظر كرد در آن

جوهر آن جوهر از هيبت نظر جلال حق عز و علا گداخت و آب شد آن گه از آن آب بخارى برخاست مثل دود پس حق سبحانه و تعالى از آن بخار آسمانها را

آفريد و بر روى آن آب چيزى ظاهر شد مثل كف دريا پس حق سبحانه و تعالى زمين را از آن كف آفريد آن گه استوار گردانيد زمين را به كوهها .

و در روايت ديگر آمده كه حق سبحانه و تعالى

از آن كف زمين مكه را آفريد و بعد از آن منبسط گردانيد زمين را از زير خانه كعبه . پس ازين خبر ظاهر شد كه حق سبحانه

و تعالى آسمان را از بخار آب آفريد و زمين

( 13 ) سپه : از براى موج دادن و بر هم زدن آن آب

( 14 ) سپه : چندان

( 1 ) سپه : مرتفع و عالى

( 2 ) سپه : مكنون

( 13 ) سپه : از براى موج دادن و بر هم زدن آن آب

( 14 ) سپه : چندان

( 5 ) آستانه فقط : حضرت ( ع )

( 6 ) سپه : آسمانرا از بخار آب آفريد و زمين را از كف دريا ( از وسط افتادگى دارد )

( 7 ) سپه : حق تعالى ( نظير زياد دارد )

( 8 ) آستانه ( آن ) ندارد .

( 9 ) آستانه ( را ) ندارد .

( 10 ) سپه : حق تعالى

( 11 ) سپه : حق تعالى