نهج البلاغة ( فارسى ) — الصفحة ١٠٠
قص - الذى لا يدركه بعد الهمم و لا يناله غوص الفطن
تو و در روايت [ 42 آ ] ديگر آمده كه گفت : « يا رب
كيف اشكرك و شكرى لك نعمة اخرى توجب على الشكر لك » يعنى اى بار خدايا چگونه شكر ترا ادا كنم و حال آن كه شكر من ترا نعمت ديگرست از نعمتهاى تو كه لازم مى گرداند بر من شكر ديگر مر ترا و چون آن حضرت اين چنين
مناجات كرد حق عز
و علا وحى فرستاد بوى كه اذا عرفت هذا فقد شكرتنى يعنى چون اين را دانستى پس شكر مرا
بجاى آوردى و در روايت ديگر آمده است كه فرمود . « اذا عرفت ان النعم منى رضيت بذلك شكرا » يعنى چون دانستى كه نعمتها همه از منست راضى شدم به همين در اداى شكر .
قص - الذى لا يدركه بعد الهمم و لا يناله غوص الفطن
قص - الذى لا يدركه بعد الهمم و لا يناله غوص الفطن
ج - ادراك در يافتن . « بعد دور . همم عزم جزم و اراده . نيل
رسيدن . غوص در دريا فرو رفتن به جهت اخراج در و مانند آن . فطن فهماى خوب و ذهنهاى تند و اضافت بعد بهمم و غوص بفطن اضافت صفتست بموصوف زيرا كه بعد بمعنى بعيد است و غوص بمعنى غايصه . يعنى آن خداى
كه در نيابد او را عزمها و ارادهاى
بلند و نرسد بوى فهمهاى خوب و ذهنهاى تند
. يعنى هر چند كه مرغ همت و اراده بلند باشد و بعزم جزم در هواى ادراك ذات و صفات حق عز و علا
پرواز كند هرگز به آن نتواند رسيد و عاقبت از پريدن فرو مانده باز گردد هر چند كه ذهن دقيق در درياى عميق فكرت
( 1 ) آستانه ( يا رب ) ندارد ولى ممكن است بقرينهء قبل حذف شود .
( 2 ) آستانه : همچنين
( 3 ) سپه : جل و علا
( 4 ) سپه : من
( 5 ) آستانه : و نيل ( ولى بقرينه لازم نيست )
( 6 ) سپه : كه او را در نيابد
( 7 ) اراده‌هاى ( رسم الخط )
( 8 ) سپه : تيز ( ولى در ترجمه مفردات قبلا تند ترجمه شده بود )
( 9 ) سپه : ادراك و ذات صفات حق تعالى پرواز كند
( 10 ) آستانه ( فكرت ) ندارد ولى لازم است .