ديوان حافظ با شرح كامل ( منزل به منزل با حافظ ) ( فارسى ) — الصفحة ٣٩٩
[ شرح ] غزل 187
[ شرح ] غزل 187
[ شرح ] غزل 187
بيت 1 : كارها بكند : مشكلات زيادى را مىگشايد نياز نيمه شبى : نيمه‌شب دست نياز به سوى پروردگار دراز كردن دفع كردن : دور كردن ، راندن
بيت 2 : عتاب : خشم و غضب و جفا بكش : تحمل كن كرشمه : ناز ، تفقد بيت 3 : ز ملك تا ملكوت : از عالم سفلى تا ملكوت اعلا حجاب : پرده ، مانع
جام جهان‌نما : ضمير منير دوست
بيت 4 : طبيب عشق : « عشق » به پزشك تشبيه شده است . مسيحا دم : نفس جان‌بخش حضرت عيسى ( ع ) كه به مردگان جان مىداد . درد : درد عشق و معرفت ، درد محبت
از درد سخن گفتن و از درد شنيدن * با مردم بىدرد ندانى كه چه درد است
« اوستا »
عشق براى دردمندان محبت ، پزشك شفادهنده‌اى است و مسيحا دم . وقتى چنين دردى در تو نيست ، چگونه توقع درمان دارى ؟
عاشق كه شد كه يار به حالش نظر نكرد * اى خواجه درد نيست و گرنه طبيب هست
« حافظ »
بيت 5 : مدعى : بدگو ، دشمن حسود
با اتكا به لطف پروردگار ، بيمى از مدعيان به دل راه مده .
بيت 6 : ملول : ناراحت ، مكدر بود كه بيدارى : آيا ممكن است كه بيدار بختى ( خفته و بيدار : تضاد ) فاتحهء صبح : نماز صبح
از بخت به خواب رفته‌ام مكدر و دلتنگم . آيا ممكن است كه بيدار بختى به هنگام نيايش سحرگاهى مرا دعا نكند ؛ چرا كه نيايش و دعاى سحرخيزان را اثر ديگرى است .
بيت 7 : بسوخت حافظ . . . : حافظ در آتش اشتياق سوخت و بويى از آن گيسوان مشكين به مشامش نرسيد ، مگر اينكه نسيم بهارى ( باد صبا ) رايحه‌اى از آن كاكل مشكبار برايش بياورد .