غزليات حافظ ( فارسى ) — الصفحة ٨٢٤

اختلاف متن‌ها :

اختلاف متن‌ها :

اختلاف متن‌ها :

1 - ق - خ - لعل‌كش پ - لعل خور در مصرع اول بيت نخست ، « لعل خور » بر « لعل‌كش » برترى دارد . زيرا واژهء « خور » در اين مصرع با « مه » متناسب است . يك معنى خور ، « خورشيد » است كه با « مَه » تناسب دارد .

4 - خ -

گره ز ابروى مشكين نمىگشايد يار

پ -

گره از ابروى پرچين نمىگشايد يار

ق -

بهاى نيم كرشمه هزار جان طلبند

در مصرع اول بيت چهارم ، «

بهاى نيم كرشمه هزار جان طلبند

» بر ضبط « پ - خ » رجحان دارد زيرا ارتباط معنايش با مصرع دوم روشن‌تر و بلاغتش بيشتر است .

5 - خ - پ -

حديث عهد محبت ز كس نمىشنوم

ق -

حقوق صحبت ما را به باد داد و برفت

در مصرع اول بيت پنجم نيز ضبط « ق » از لحاظ معنى قوىتر و از جهت لفظ استوارتر مىنمايد .

7 - خ -

غبار خاطر حافظ ببرد صيقل عشق - پاك دينان

پ -

غبار خاطر حافظ ببرد صيقل عشق - پاك‌بينان

ق -

كدورت از دل حافظ ببرد صحبت دوست - پاك دينان

مصرع اول بيت هفتم ضبط « ق » بر « خ و پ » ترجيح دارد چون با مصرع دوم پيوستگى معنا دارد بر عكس « خ » و « پ » كه ربط معنوى بين دو مصرع در آنها نيست .

و در مصرع دوم بيت هفتم ، « پاك‌دينان » بر « پاك‌بينان » برترى دارد زيرا با ضبط « پاك‌بينان » تكرار قافيه حاصل مىشود .