يادنامه طبرى ( فارسى ) — الصفحة ٦٩١
نسخه‌نويسان و تاريخ طبرى
نبايستى كه صاحب كتابى اين چنين معانى را اغفال كردى » . 34
در حديث لقمان مىنويسد : « پس لقمان را در حكمت كتابهاى بسيار است و ليكن محمّد بن جرير نگفته است از آنكه او را مراد تاريخ است كه هركسى اندر كدام روزگار بوده است و چند بوده و چند زيسته است » . 35
و در حديث حضرت موسى مىنويسد : محمد بن جرير اندرين كتاب سخت مبتّر گفته است مگر از جهت اختصار كتاب بوده است » . 36
در قصهء ذو القرنين هم به اختصار گفتن صاحب تاريخ طبرى اشاره كرده و گويد :
« و هركجا حديث لطيف و با فوايد بسيار است خداى عزّ و جلّ ياد كرده است اندر كتاب خويش و آن مرد آن را اندرين كتاب يله كرده است از بهتر اختصار را » . 37
محمد بن محمد بلعمى كه اختصارگويى را نمىپسندد گاهى خود به اختصار پرداخته است
محمد بن محمد بلعمى كه اختصارگويى را نمىپسندد گاهى خود به اختصار پرداخته است
نويسندهء تاريخ بلعمى بارها بطور ضمنى اختصار گفتن را عيب شمرده و سعى كرده كه موارد مختصر شده را در تاريخ خود شرح و بسط بيشتر بدهد امّا گاهى خود نيز مجبور به كوتاه‌گويى شده است چنان كه در داستان خضر و الياس مىنويسد : « . . . و هر دو اندرين جهان خداى را عزّ و جلّ همىپرستند يكى اندر دريا و يكى اندر بيابان و هر سالى به موسم حجّ بمكّه گرد آيند بيكجاى ، و حج كنند و كس ايشان را نبيند جز آنكس كه ايشان خواهند كه خويشتن مراو را بنمايند و اندرين اخبار بسيار است از پيمبر ما عليه السّلام بدان‌كه خداوند اين كتاب ياد نكرده است من نيز دست بازداشتم تا كتاب دراز نگردد ، و مراد من آنست كه از قصّهء ايشان آگاه شوى » . 38
نسخه‌نويسان و تاريخ طبرى
نسخه‌نويسان و تاريخ طبرى
محمد بن محمّد بلعمى در يك جاى از تاريخ خود كه حديث به كوه طور رفتن موسى است مىگويد كه نسخه‌نويسها در تاريخ طبرى دست برده‌اند و در نسخه‌اى كه در اختيار بلعمى بوده تصرّف كرده و سخنان خود را افزوده‌اند و اين خلاف حقيقت‌ها از طبرى نيست :