گزيده دانش نامه امير المؤمنين ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٦٧٥

ز - جلال الدين مولوى ( م 672 ق )

پس بگفت آن نو مسلمانِ ولى * از سر مستى و لذّت با على

كه : بفرما يا امير المؤمنين * تا بجنبد جان به تن در ، چون جنين

باز گو ، اى بازِ پر افروخته * با شَه و با ساعدش آموخته

باز گو ، اى بازِ عنقا گير شاه * اى سپاه اشكَن به خود ، نى با سپاه

امّت وحدى يكى و صد هزار * باز گو ، اى بنده بازت را شكار

در محلّ قهر ، اين رحمت ز چيست ؟ * اژدها را دست دادن ، راه كيست ؟

گفت : من تيغ از پى حق مىزنم * بندهء حقّم ، نه مأمور تنم

شير حقّم ، نيستم شير هوا * فعل من بر دين من باشد گوا

من چو تيغم وان زننده‌ى آفتاب * « ما رميتَ إذ رميتَ » در حِراب

رخت خود را من ز رَه برداشتم * غير حق را من عدم انگاشتم

من چو تيغم پُر گهرهاى وصال * زنده گردانم نه كشته در قتال

سايه‌ام من ، كدخدايم آفتاب * حاجبم من ، نيستم او را حجاب

خون نيوشد گوهر تيغ مرا * باد از جا كى برد ميغ مرا ؟

كَه نِيَم ، كوهم ز صبر و حلم و داد * كوه را كى در رُبايد تندباد ؟

آن كه از بادى رود از جا ، خسى است * زان كه باد ناموافق ، خود بسى است

باد خشم و باد شهوت ، باد آز * بُرد او را كه نبود اهل نياز

باد كبر و باد عُجب و باد حلم * بُرد او را كه نبود از اهل علم

كوهم و هستىّ من بنياد اوست * ور شوم چون كاه ، بادم باد اوست

جز به ياد او نجنبد ميل من * نيست جز عشق احَد ، سرخيل من

خشم ، بر شاهان شه و ما را غلام * خشم را من بسته‌ام زير لگام

تيغ حلمم گردن خشمم زده است * خشم‌حق بر من چون‌رحمت آمده‌است

غرق نورم ، گر چه سقفم شد خراب * روضه گشتم ، گرچه هستم بوتراب

چون در آمد علّتى اندر غزا * تيغ را ديدم نهان كردن سزا

تا « أحبّ للَّه » آيد نام من * تا كه « أبغض للَّه » آيد كام من

تا كه « أعطى للَّه » آيد جود من * تا كه « أمسك للَّه » آيد بود من