كنوز الحكمة ( فارسى ) — الصفحة ٠.٥١

جلوه‌هايى از نثر ادبى و نثر واعظانه و سنت مجلس‌گويى در كنوز الحكمة

- صلابت كردن :

« و چندان خواجه امامان بدين سخن صلابت كنند . » ( ص 131 )

- فحش گفتن :

« و دشنام مىدهند ، و فحش مىگويند . . . » ( ص 131 )

- فراراندن :

« كاروان و چارپاى را از جاى مىفرارانند . . . » ( ص 83 )

- كلّه بستن :

« چاكران و ساكنان آن شهر را فرمايند تا آن شهر را كلّه بندند و . . . » ( ص 110 )

- نازيدن :

« پس نظر كردم در هر بابى كه اين قوم در آن بودند ، و از آن نازيدند . . . » ( ص 124 )

- نبشتن :

« ما بر ايشان نبشته بوديم . » ( ص 162 )

- ياويدن :

« و اگر مى سلامت دو جهان خواهيد كه ياويد . . . » ( ص 60 )

- يخنى نهادن :

« م امت محمد را يخنى نهاده‌ام » ( ص 45 و نيز 67 )

و نيز اصطلاحاتى خاص و ارزشمند همچون :

استنبه ، ستنبه ( ص 17 ) ، انجمن روز مهين ( ص 37 ) ، توش ( ص 78 ) ، حساب گاه ( ص 61 ) ، دستارخوان ( ص 57 ) ، ديوان احسان ( ص 42 ) ، زبان‌زده ( ص 118 ) ، فضائل جوى فريضه ناس ( ص 132 ) ، كندهء دوزخ ( ص 28 )

همچنين برخى از ويژگىها و خصايص زبانى و دستورى نثر شيخ جام كه غالبا در همه‌ى آثار وى روايى دارد ، در اين اثر نيز ديده مىشود . از جمله :

- كاربرد پيشوند فرا :

فرا ما : « و آنچه از آن كس ديگر است فرا ما ندهد . » ( ص 2 )

فرا هيچ‌كس : « و آنچه روزى ماست فرا هيچ‌كس ندهد . » ( ص 2 )

فراواگرديدن : « از همهء قضا و حكم و تقدير كرده است يك ذره از آن فراوانگردد . » ( ص 2 )