مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٩٦٩

[ چند تمثيل براى ابيات پيشين ]

بهر كرم و طعمه‌اى روزى تراش * از فن تمساح دهر ايمن مباش

[ تمثيلى ديگر در مكر دنيا و نفس امّاره ]

[ تمثيلى ديگر در مكر دنيا و نفس امّاره ]

روبه افتد پهن اندر زير خاك * بر سر خاكش حبوب مكرناك

تا بيايد زاغ غافل سوى آن * پاى او گيرد به مكر آن مكر دان

صد هزاران مكر در حيوان چو هست * چون بود مكر بشر كاو مهتر است

[ تمثيل چهرهء زهد فروشان دغلكار ، در بيان فريبندگى دنيا و نفس امّاره ]

[ تمثيل چهرهء زهد فروشان دغلكار ، در بيان فريبندگى دنيا و نفس امّاره ]

مصحفى در كف چو زين العابدين * خنجرى پر قهر اندر آستين

گويدت خندان كه اى مولاى من * در دل او بابلى پر سحر و فن

زهر قاتل صورتش شهد است و شير * هين مرو بىصحبت پير خبير

[ لذات نفسانى ، زوال مىيابد ]

[ لذات نفسانى ، زوال مىيابد ]

جمله لذات هوا مكر است و زرق * سور تاريكى است گرد نور برق

برق نور كوته و كذب و مجاز * گرد او ظلمات و راه تو دراز

نه به نورش نامه تانى خواندن * نه به منزل اسب دانى راندن

ليك جرم آن كه باشى رهن برق * از تو رو اندر كشد انوار شرق

مىكشاند مكر برقت بىدليل * در مفازه‌ى مظلمى شب ميل ميل

بر كه افتى گاه و در جوى اوفتى * گه بدين سو گه بدان سوى اوفتى

[ لزوم مرشد ]

[ لزوم مرشد ]

خود نبينى تو دليل اى جاه جو * ور ببينى رو بگردانى از او

كه سفر كردم در اين ره شصت ميل * مر مرا گمراه گويد اين دليل

گر نهم من گوش سوى اين شگفت * ز امر او را هم ز سر بايد گرفت

من در اين ره عمر خود كردم گرو * هر چه بادا باد اى خواجه برو

راه كردى ليك در ظن چو برق * عشر آن ره كن پى وحى چو شرق

ظن لا يغنى من الحق خوانده‌اى * و ز چنان برقى ز شرقى مانده‌اى

هى در آ در كشتى ما اى نژند * يا تو آن كشتى بر اين كشتى ببند

گويد او چون ترك گيرم گير و دار * چون روم من در طفيلت كوروار

كور با رهبر به از تنها يقين * ز ان يكى ننگ است و صد ننگ است از اين

[ چند تمثيل براى ابيات پيشين ]

[ چند تمثيل براى ابيات پيشين ]

مىگريزى از پشه در كژدمى * مىگريزى در يمى تو از نمى

مىگريزى از جفاهاى پدر * در ميان لوطيان و شور و شر

مىگريزى همچو يوسف ز اندهى * تا ز نرتع نلعب افتى در چهى

در چه افتى زين تفرج همچو او * مر ترا ليك آن عنايت يار كو

گر نبودى آن به دستورى پدر * بر نياوردى ز چه تا حشر سر

آن پدر بهر دل او اذن داد * گفت چون اين است ميلت خير باد

هر ضريرى كز مسيحى سر كشد * او جهودانه بماند از رشد

قابل ضو بود اگر چه كور بود * شد از اين اعراض او كور و كبود

گويدش عيسى بزن در من دو دست * اى عمى كحل عزيزى با من است

از من ار كورى بيابى روشنى * بر قميص يوسف جان بر زنى