مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٩٢٤

[ عارف بصير در مناجات مىخواهد كه وصالش به فراق مبدل نگردد ]

نور او بر درها غالب شود * آن چنان مطلوب را طالب شود

[ شاهد بودن محمّد ( ص ) ]

[ شاهد بودن محمّد ( ص ) ]

در نظر بودش مقامات العباد * لاجرم نامش خدا شاهد نهاد

آلت شاهد زبان و چشم تيز * كه ز شب خيزش ندارد سر گريز

[ تمثيل براى ابيات پيشين ]

[ تمثيل براى ابيات پيشين ]

گر هزاران مدعى سر بر زند * گوش قاضى جانب شاهد كند

قاضيان را در حكومت اين فن است * شاهد ايشان را دو چشم روشن است

گفت شاهد ز آن به جاى ديده است * كاو به ديده‌ى بىغرض سر ديده است

مدعى ديده‌ست اما با غرض * پرده باشد ديده‌ى دل را غرض

حق همىخواهد كه تو زاهد شوى * تا غرض بگذارى و شاهد شوى

[ اغراض نفسانى ، حجاب ديده است ]

[ اغراض نفسانى ، حجاب ديده است ]

كاين غرضها پرده‌ى ديده بود * بر نظر چون پرده پيچيده بود

پس نبيند جمله را با طم و رم * حبك الاشياء يعمى و يصم

در دلش خورشيد چون نورى نشاند * پيشش اختر را مقاديرى نماند

پس بديد او بىحجاب اسرار را * سير روح مومن و كفار را

در زمين حق را و در چرخ سمى * نيست پنهان‌تر ز روح آدمى

[ روح ، ناشناخته است ]

[ روح ، ناشناخته است ]

باز كرد از رطب و يابس حق نورد * روح را مِنْ أَمْرِ رَبِّي مهر كرد

پس چو ديد آن روح را چشم عزيز * پس بر او پنهان نماند هيچ چيز

شاهد مطلق بود در هر نزاع * بشكند گفتش خمار هر صداع

نام حق عدل است و شاهد آن اوست * شاهد عدل است زين رو چشم دوست

[ در نقد قشريان ]

[ در نقد قشريان ]

منظر حق دل بود در دو سرا * كه نظر در شاهد آيد شاه را

[ عشق ، پايهء خلقت جهان است ]

[ عشق ، پايهء خلقت جهان است ]

عشق حق و سر شاهد بازىاش * بود مايه‌ى جمله پرده سازىاش

پس از آن لولاك گفت اندر لقا * در شب معراج شاهدباز ما

[ باز در شاهد بودن محمّد ( ص ) ]

[ باز در شاهد بودن محمّد ( ص ) ]

اين قضا بر نيك و بد حاكم بود * بر قضا شاهد نه حاكم مىشود

شد اسير آن قضا مير قضا * شاد باش اى چشم تيز مرتضى

[ عارف بصير در مناجات مىخواهد كه وصالش به فراق مبدل نگردد ]

[ عارف بصير در مناجات مىخواهد كه وصالش به فراق مبدل نگردد ]

عارف از معروف بس درخواست كرد * كاى رقيب ما تو اندر گرم و سرد

اى مشير ما تو اندر خير و شر * از اشارتهات دل‌مان بىخبر

اى يرانا لا نراه روز و شب * چشم بند ما شده ديد سبب

چشم من از چشمها بگزيده شد * تا كه در شب آفتابم ديده شد

لطف معروف تو بود آن اى بهى * پس كمال البر فى اتمامه

يا رب اتمم نورنا فى الساهرة * و انجنا من مفضحات قاهره

يار شب را روز مهجورى مده * جان قربت ديده را دورى مده

بعد تو مرگ است با درد و نكال * خاصه بعدى كه بود بعد الوصال

آن كه ديده‌ستت مكن ناديده‌اش * آب زن بر سبزه‌ى باليده‌اش

من نكردم لاابالى در روش * تو مكن هم لاابالى در خلش