مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٨٧٠

[ مقام فقر عارفانه ]

چون اميدت لاست زو پرهيز چيست * با انيس طمع خود استيز چيست

چون انيس طمع تو آن نيستى است * از فنا و نيست اين پرهيز چيست

[ در ردّ عقيدهء منكران غيب ]

[ در ردّ عقيدهء منكران غيب ]

گر انيس لانه‌اى اى جان به سر * در كمين لا چرايى منتظر

ز آن كه دارى جمله دل بر كنده‌اى * شست دل در بحر لا افكنده‌اى

پس گريز از چيست زين بحر مراد * كه به شستت صد هزاران صيد داد

از چه نام برگ را كردى تو مرگ * جادويى بين كه نمودت مرگ برگ

[ قهر الهى ، وارونه كار است ]

[ قهر الهى ، وارونه كار است ]

هر دو چشمت بست سحر صنعتش * تا كه جان را در چه آمد رغبتش

در خيال او ز مكر كردگار * جمله صحرا فوق چه زهر است و مار

لاجرم چه را پناهى ساخته ست * تا كه مرگ او را به چاه انداخته ست

آن چه گفتم از غلطهات اى عزيز * هم بر اين بشنو دم عطار نيز

قصه‌ى سلطان محمود و غلام هندو

قصه‌ى سلطان محمود و غلام هندو

[ حكايت در اينكه مقام فقر و فنا به ظاهر ، مهيب و در واقع ، حيات بخش است ]

[ حكايت در اينكه مقام فقر و فنا به ظاهر ، مهيب و در واقع ، حيات بخش است ]

رحمه اللَّه عليه گفته است * ذكر شه محمود غازى سفته است

كز غزاى هند پيش آن همام * در غنيمت اوفتادش يك غلام

پس خليفه‌ش كرد و بر تختش نشاند * بر سپه بگزيدش و فرزند خواند

طول و عرض و وصف قصه تو به تو * در كلام آن بزرگ دين بجو

حاصل آن كودك بر اين تخت نضار * شسته پهلوى قباد شهريار

گريه كردى اشك مىراندى به سوز * گفت شه او را كه اى پيروز روز

از چه گريى دولتت شد ناگوار * فوق املاكى قرين شهريار

تو بر اين تخت و وزيران و سپاه * پيش تختت صف زده چون نجم و ماه

گفت كودك گريه‌ام ز آن است زار * كه مرا مادر در آن شهر و ديار

از توام تهديد كردى هر زمان * بينمت در دست محمود ارسلان

پس پدر مر مادرم را در جواب * جنگ كردى كاين چه خشم است و عذاب

مىنيابى هيچ نفرينى دگر * زين چنين نفرين مهلك سهلتر

سخت بىرحمى و بس سنگين دلى * كه به صد شمشير او را قاتلى

من ز گفت هر دو حيران گشتمى * در دل افتادى مرا بيم و غمى

تا چه دوزخ خوست محمود اى عجب * كه مثل گشته ست در ويل و كرب

من همىلرزيدمى از بيم تو * غافل از اكرام و از تعظيم تو

مادرم كو تا ببيند اين زمان * مر مرا بر تخت اى شاه جهان

[ مقام فقر عارفانه ]

[ مقام فقر عارفانه ]

فقر آن محمود تست اى بىسعت * طبع از او دايم همىترساندت