مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٨٤٦

[ حكايت در اينكه مرگ ، راه وصال به معشوق است ، سوگ و عزا چرا ؟ ! ]

آن سخنشان را وصيتها شمر * كه پدر گويد در آن دم با پسر

[ مردم را در حالت احتضار ببين تا نسبت به آنان دشمنى نورزى ]

[ مردم را در حالت احتضار ببين تا نسبت به آنان دشمنى نورزى ]

تا برويد عبرت و رحمت بدين * تا ببرد بيخ بغض و رشك و كين

تو بدان نيت نگر در اقربا * تا ز نزع او بسوزد دل ترا

كل آت آت آن را نقد دان * دوست را در نزع و اندر فقد دان

[ اغراض را از قلبت پاك كن ]

[ اغراض را از قلبت پاك كن ]

ور غرضها زين نظر گردد حجاب * اين غرضها را برون افكن ز جيب

ور نيارى خشك بر عجزى مه‌ايست * دان كه با عاجز گزيده معجزى است

عجز زنجيرى است زنجيرت نهاد * چشم در زنجير نه بايد گشاد

پس تضرع كن كه اى هادى زيست * باز بودم بسته گشتم اين ز چيست

سخت‌تر افشرده‌ام در شر قدم * كه لفى خسرم ز قهرت دم‌به‌دم

از نصيحتهاى تو كر بوده‌ام * بت شكن دعوى بتگر بوده‌ام

ياد صنعت فرض‌تر يا ياد مرگ * مرگ مانند خزان تو اصل برگ

سالها اين مرگ طبلك مىزند * گوش تو بىگاه جنبش مىكند

گويد اندر نزع از جان آه مرگ * اين زمان كردت ز خود آگاه مرگ

اين گلوى مرگ از نعره گرفت * طبل او بشكافت از ضرب شگفت

در دقايق خويش را دربافتى * رمز مردن اين زمان دريافتى

تشبيه مغفلى كه عمر ضايع كند و وقت مرگ در آن تنگاتنگ توبه و استغفار كردن گيرد به تعزيت داشتن شيعه‌ى اهل حلب هر سالى در ايام عاشورا به دروازه‌ى انطاكيه و رسيدن غريب شاعر از سفر و پرسيدن كه اين غريو چه تعزيه است

تشبيه مغفلى كه عمر ضايع كند و وقت مرگ در آن تنگاتنگ توبه و استغفار كردن گيرد به تعزيت داشتن شيعه‌ى اهل حلب هر سالى در ايام عاشورا به دروازه‌ى انطاكيه و رسيدن غريب شاعر از سفر و پرسيدن كه اين غريو چه تعزيه است

[ حكايت در اينكه مرگ ، راه وصال به معشوق است ، سوگ و عزا چرا ؟ ! ]

[ حكايت در اينكه مرگ ، راه وصال به معشوق است ، سوگ و عزا چرا ؟ ! ]

روز عاشورا همه اهل حلب * باب انطاكيه اندر تا به شب

گرد آيد مرد و زن جمعى عظيم * ماتم آن خاندان دارد مقيم

ناله و نوحه كند اندر بكا * شيعه عاشورا براى كربلا

بشمرند آن ظلمها و امتحان * كز يزيد و شمر ديد آن خاندان

نعره‌هاشان مىرود در ويل و وشت * پر همىگردد همه صحرا و دشت

يك غريبى شاعرى از ره رسيد * روز عاشورا و آن افغان شنيد

شهر را بگذاشت و آن سو راى كرد * قصد جستجوى آن هيهاى كرد

پرس پرسان مىشد اندر افتقاد * چيست اين غم بر كه اين ماتم فتاد

اين رئيس زفت باشد كه بمرد * اين چنين مجمع نباشد كار خرد

نام او و القاب او شرحم دهيد * كه غريبم من شما اهل دهيد