مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٤٩٦

[ وقتى آدمى بداند كه سختى و محنت ، او را به كمال مىرساند ، از آن خرسند مىشود ]

آن يكى واعظ چو بر تخت آمدى * قاطعان راه را داعى شدى

دست بر مىداشت يا رب رحم ران * بر بدان و مفسدان و طاغيان

بر همه‌ى تسخر كنان اهل خير * بر همه‌ى كافر دلان و اهل دير

مىنكردى او دعا بر اصفيا * مىنكردى جز خبيثان را دعا

مر و را گفتند كاين معهود نيست * دعوت اهل ضلالت جود نيست

گفت نيكويى از اينها ديده‌ام * من دعاشان زين سبب بگزيده‌ام

خبث و ظلم و جور چندان ساختند * كه مرا از شر به خير انداختند

هر گهى كه رو به دنيا كردمى * من از ايشان زخم و ضربت خوردمى

كردمى از زخم آن جانب پناه * باز آوردندمى گرگان به راه

چون سبب ساز صلاح من شدند * پس دعاشان بر من است اى هوشمند

بنده مىنالد به حق از درد و نيش * صد شكايت مىكند از رنج خويش

حق همىگويد كه آخر رنج و درد * مر ترا لابه‌كنان و راست كرد

اين گله ز آن نعمتى كن كت زند * از در ما دور و مطرودت كند

در حقيقت هر عدو داروى تست * كيميا و نافع و دل جوى تست

كه از او اندر گريزى در خلا * استعانت جويى از لطف خدا

در حقيقت دوستانت دشمنند * كه ز حضرت دور و مشغولت كنند

هست حيوانى كه نامش اشغر است * او به زخم چوب زفت و لمتر است

تا كه چوبش مىزنى به مىشود * او ز زخم چوب فربه مىشود

نفس مومن اشغرى آمد يقين * كاو به زخم رنج زفت است و سمين

زين سبب بر انبيا رنج و شكست * از همه خلق جهان افزون‌تر است

تا ز جانها جانشان شد زفت‌تر * كه نديدند آن بلا قوم دگر

پوست از دارو بلاكش مىشود * چون اديم طايفى خوش مىشود

ور نه تلخ و تيز ماليدى در او * گنده گشتى ناخوش و ناپاك بو

آدمى را پوست نامد بوغ دان * از رطوبتها شده زشت و گران

تلخ و تيز و مالش بسيار ده * تا شود پاك و لطيف و بافره

ور نمىتانى رضا ده اى عيار * گر خدا رنجت دهد بىاختيار

كه بلاى دوست تطهير شماست * علم او بالاى تدبير شماست

چون صفا بيند بلا شيرين شود * خوش شود دارو چو صحت بين شود