مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٤٥١

[ در بيان اينكه وطن اصلى عاشق ، جايى است كه معشوق باشد ]

اين چنين نخلى كه لطف يار ماست * چون كه ما دزديم نخلش دار ماست

اين چنين مشكين كه زلف مير ماست * چون كه بىعقليم اين زنجير ماست

اين چنين لطفى چو نيلى مىرود * چون كه فرعونيم چون خون مىشود

خون همىگويد من آبم هين مريز * يوسفم گرگ از توام اى پر ستيز

تو نمىبينى كه يار بردبار * چون كه با او ضد شدى گردد چو مار

لحم او و شحم او ديگر نشد * او چنان بد جز كه از منظر نشد

شمع مريم را بهل افروخته * كه بخارا مىرود آن سوخته

سخت بىصبر و در آتشدان تيز * رو سوى صدر جهان مىكن گريز

اين بخارا منبع دانش بود * پس بخارايى است هرك آنش بود

پيش شيخى در بخارا اندرى * تا به خوارى در بخارا ننگرى

جز به خوارى در بخاراى دلش * راه ندهد جزر و مد مشكلش

اى خنك آن را كه ذلت نفسه * واى آن كس را كه يردى رفسه

فرقت صدر جهان در جان او * پاره پاره كرده بود اركان او

گفت برخيزم هم آن جا واروم * كافر ار گشتم دگر ره بگروم

واروم آن جا بيفتم پيش او * پيش آن صدر نكو انديش او

گويم افكندم به پيشت جان خويش * زنده كن يا سر ببر ما را چو ميش

كشته و مرده به پيشت اى قمر * به كه شاه زندگان جاى دگر

آزمودم من هزاران بار بيش * بىتو شيرين مىنبينم عيش خويش

غن لي يا منيتي لحن النشور * ابركي يا ناقتي تم السرور

ابلعي يا أرض دمعي قد كفى * اشربي يا نفس وردا قد صفا

عدت يا عيدى الينا مرحبا * نعم ما روحت يا ريح الصبا

گفت اى ياران روان گشتم وداع * سوى آن صدرى كه مير است و مطاع

دم‌به‌دم در سوز بريان مىشوم * هر چه بادا باد آن جا مىروم

گر چه دل چون سنگ خارا مىكند * جان من عزم بخارا مىكند

مسكن يار است و شهر شاه من * پيش عاشق اين بود حب الوطن

پرسيدن معشوقى از عاشق غريب خود كه از شهرها كدام شهر را خوشتر يافتى و انبوه‌تر و محتشم‌تر و پر نعمت‌تر و دل گشاتر

گفت معشوقى به عاشق كاى فتى * تو به غربت ديده‌اى بس شهرها