مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٤١٤

[ حكايت در بيان اينكه هر كه اسير هوس شود به دام بلا فرو مىافتد ]

آن يكى گويد در اين ره هفت روز * نيست آب و هست ريگ پاى سوز

آن دگر گويد دروغ است اين بران * كه به هر شب چشمه‌اى بينى روان

حزم آن باشد كه برگيرى تو آب * تا رهى از ترس و باشى بر صواب

گر بود در راه آب اين را بريز * ور نباشد واى بر مرد ستيز

اى خليفه زادگان دادى كنيد * حزم بهر روز ميعادى كنيد

آن عدويى كز پدرتان كين كشيد * سوى زندانش ز عليين كشيد

آن شه شطرنج دل را مات كرد * از بهشتش سخره‌ى آفات كرد

چند جا بندش گرفت اندر نبرد * تا به كشتى در فكندش روى زرد

اين چنين كرده ست با آن پهلوان * سست سستش منگريد اى ديگران

مادر و باباى ما را آن حسود * تاج و پيرايه به چالاكى ربود

كردشان آن جا برهنه و زار و خوار * سالها بگريست آدم زار زار

كه ز اشك چشم او روييد نبت * كه چرا اندر جريده‌ى لاست ثبت

تو قياسى گير طراريش را * كه چنان سرور كند زو ريش را

الحذر اى گل پرستان از شرش * تيغ لا حولى زنيد اندر سرش

كاو همىبيند شما را از كمين * كه شما او را نمىبينيد هين

دايما صياد ريزد دانه‌ها * دانه پيدا باشد و پنهان دغا

هر كجا دانه بديدى الحذر * تا نبندد دام بر تو بال و پر

ز انكه مرغى كاو به ترك دانه كرد * دانه از صحراى بىتزوير خورد

هم بدان قانع شد و از دام جست * هيچ دامى پر و بالش را نبست

باز مرغى فوق ديوارى نشست * ديده سوى دانه‌ى دامى ببست

يك نظر او سوى صحرا مىكند * يك نظر حرصش به دانه مىكشد

اين نظر با آن نظر چاليش كرد * ناگهانى از خرد خاليش كرد

باز مرغى كان تردد را گذاشت * ز آن نظر بر كند و بر صحرا گماشت

شاد پر و بال او بخا له * تا امام جمله آزادان شد او

هر كه او را مقتدا سازد برست * در مقام امن و آزادى نشست