مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٣٥٦

[ تمثيل براى ابيات پيشين ]

مثل در بيان آن كه حيرت مانع بحث و فكرت است

مثل در بيان آن كه حيرت مانع بحث و فكرت است

[ دو تمثيل در اينكه عارفان ، خود را به قيل و قال مشغول نمىدارند ]

[ دو تمثيل در اينكه عارفان ، خود را به قيل و قال مشغول نمىدارند ]

آن يكى مرد دو مو آمد شتاب * پيش يك آيينه‌دار مستطاب

گفت از ريشم سپيدى كن جدا * كه عروس نو گزيدم اى فتى

ريش او ببريد و كل پيشش نهاد * گفت تو بگزين مرا كارى فتاد

اين سؤال و آن جواب است آن گزين * كه سر اينها ندارد درد دين

آن يكى زد سيليى مر زيد را * حمله كرد او هم براى كيد را

گفت سيلى زن سؤالت مىكنم * پس جوابم گوى و آن گه مىزنم

بر قفاى تو زدم آمد طراق * يك سؤالى دارم اينجا در وفاق

اين طراق از دست من بوده‌ست يا * از قفا گاه تو اى فخر كيا

گفت از درد اين فراغت نيستم * كه در اين فكر و تفكر بيستم

تو كه بىدردى همىانديش اين * نيست صاحب درد را اين فكر هين

حكايت

حكايت

[ در نقد ظاهربينى و ستايش از ژرف‌نگرى در قرآن ]

[ در نقد ظاهربينى و ستايش از ژرف‌نگرى در قرآن ]

در صحابه كم بدى حافظ كسى * گر چه شوقى بود جانشان را بسى

ز انكه چون مغزش در آگند و رسيد * پوستها شد بس رقيق و واكفيد

قشر جوز و فستق و بادام هم * مغز چون آگندشان شد پوست كم

مغز علم افزود كم شد پوستش * ز انكه عاشق را بسوزد دوستش

وصف مطلوبى چو ضد طالبى است * وحى و برق نور سوزنده‌ى نبى است

چون تجلى كرد اوصاف قديم * پس بسوزد وصف حادث را گليم

ربع قرآن هر كه را محفوظ بود * جل فينا از صحابه مىشنود

جمع صورت با چنين معنى ژرف * نيست ممكن جز ز سلطانى شگرف

در چنين مستى مراعات ادب * خود نباشد ور بود باشد عجب

اندر استغنا مراعات نياز * جمع ضدين است چون گرد و دراز

[ تمثيل براى ابيات پيشين ]

[ تمثيل براى ابيات پيشين ]

خود عصا معشوق عميان مىبود * كور خود صندوق قرآن مىبود

گفت كوران خود صناديقند پر * از حروف مصحف و ذكر و نذر

باز صندوقى پر از قرآن به است * ز آن كه صندوقى بود خالى به دست