مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٢٧٣

[ نتيجه‌گيرى از حكايت مذكور ]

آن چهارم گفت حمد اللَّه كه من * در نيفتادم به چه چون آن سه تن

پس نماز هر چهاران شد تباه * عيب گويان بيشتر گم كرده راه

اى خنك جانى كه عيب خويش ديد * هر كه عيبى گفت آن بر خود خريد

ز انكه نيم او ز عيبستان بده ست * و آن دگر نيمش ز غيبستان بده ست

چون كه بر سر مر ترا ده ريش هست * مرهمت بر خويش بايد كار بست

عيب كردن ريش را داروى اوست * چون شكسته گشت جاى ارحمواست

گر همان عيبت نبود ايمن مباش * بو كه آن عيب از تو گردد نيز فاش

لا تخافوا از خدا نشنيده‌اى * پس چه خود را ايمن و خوش ديده‌اى

سالها ابليس نيكو نام زيست * گشت رسوا بين كه او را نام چيست

در جهان معروف بد علياى او * گشت معروفى به عكس اى واى او

تا نه اى ايمن تو معروفى مجو * رو بشو از خوف پس بنماى رو

تا نرويد ريش تو اى خوب من * بر دگر ساده ز نخ طعنه مزن

اين نگر كه مبتلا شد جان او * در چهى افتاد تا شد پند تو

تو نيفتادى كه باشى پند او * زهر او نوشيد تو خور قند او

آن غزان ترك خونريز آمدند * بهر يغما بر دهى ناگه زدند

دو كس از اعيان آن ده يافتند * در هلاك آن يكى بشتافتند

دست بستندش كه قربانش كنند * گفت اى شاهان و اركان بلند

در چه مرگم چرا مىافگنيد * از چه آخر تشنه‌ى خون منيد

چيست حكمت چه غرض در كشتنم * چون چنين درويشم و عريان تنم

گفت تا هيبت بر اين يارت زند * تا بترسد او و زر پيدا كند

گفت آخر او ز من مسكين‌تر است * گفت قاصد كرده است او را زر است

گفت چون وهم است ما هر دو يك‌ايم * در مقام احتمال و در شك‌ايم

خود و را بكشيد اول اى شهان * تا بترسم من دهم زر را نشان

پس كرمهاى الهى بين كه ما * آمديم آخر زمان در انتها

آخرين قرنها پيش از قرون * در حديث است آخرون السابقون

تا هلاك قوم نوح و قوم هود * عارض رحمت به جان ما نمود

كشت ايشان را كه ما ترسيم از او * ور خود اين بر عكس كردى واى تو