مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٢٣٨

[ حكايت در ضرورت وفاى به عهد و ناتوانى آدمى در تحمل عذاب اخروى ]

شخص خفت و خرس مىراندش مگس * وز ستيز آمد مگس زو باز پس

چند بارش راند از روى جوان * آن مگس زو باز مىآمد دوان

خشمگين شد با مگس خرس و برفت * بر گرفت از كوه سنگى سخت زفت

سنگ آورد و مگس را ديد باز * بر رخ خفته گرفته جاى ساز

بر گرفت آن آسيا سنگ و بزد * بر مگس تا آن مگس واپس خزد

سنگ روى خفته را خشخاش كرد * اين مثل بر جمله عالم فاش كرد

مهر ابله مهر خرس آمد يقين * كين او مهر است و مهر اوست كين

عهد او سست است و ويران و ضعيف * گفت او زفت و وفاى او نحيف

گر خورد سوگند هم باور مكن * بشكند سوگند ، مرد كژ سخن

چون كه بىسوگند گفتش بد دروغ * تو ميفت از مكر و سوگندش به دوغ

نفس او مير است و عقل او اسير * صد هزاران مصحفش خود خورده‌گير

چون كه بىسوگند پيمان بشكند * گر خورد سوگند هم آن بشكند

ز آن كه نفس آشفته‌تر گردد از آن * كه كنى بندش به سوگند گران

چون اسيرى بند بر حاكم نهد * حاكم آن را بر درد بيرون جهد

بر سرش كوبد ز خشم آن بند را * مىزند بر روى او سوگند را

تو ز اوفوا بالعقودش دست شو * احْفَظُوا أَيْمانَكُمْ با او مگو

و آن كه حق را ساخت در پيمان سند * تن كند چون تار و گرد او تند

از صحابه خواجه‌اى بيمار شد * و اندر آن بيماريش چون تار شد

مصطفى آمد عيادت سوى او * چون همه لطف و كرم بد خوى او

در عيادت رفتن تو فايده است * فايدهء آن باز با تو عايده است

فايدهء اوّل كه آن شخص عليل * بوك قطبى باشد و شاه جليل