مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٢١٦

[ عشق ناشى از نوعى ادراك است ]

وقت مرگ از رنج او را مىدرند * او بدان مشغول شد جان مىبرند

چون به هر فكرى كه دل خواهى سپرد * از تو چيزى در نهان خواهند برد

هر چه انديشى و تحصيلى كنى * مىدرآيد دزد از آن سو كايمنى

پس بدان مشغول شو كان بهتر است * تا ز تو چيزى برد كان بهتر است

[ تمثيل براى ابيات پيشين ]

[ تمثيل براى ابيات پيشين ]

بار بازرگان چو در آب اوفتد * دست اندر كاله‌ى بهتر زند

چون كه چيزى فوت خواهد شد در آب * ترك كمتر گوى و بهتر را بياب

ظاهر شدن فضل و زيركى لقمان پيش امتحان كنندگان

ظاهر شدن فضل و زيركى لقمان پيش امتحان كنندگان

[ لزوم سپاسگزارى نسبت به منعم ]

[ لزوم سپاسگزارى نسبت به منعم ]

هر طعامى كاوريدندى به وى * كس سوى لقمان فرستادى ز پى

تا كه لقمان دست سوى آن برد * قاصدا تا خواجه پس خوردش خورد

سور او خوردى و شور انگيختى * هر طعامى كاو نخوردى ريختى

ور بخوردى بىدل و بىاشتها * اين بود پيوندى بىانتها

خربزه آورده بودند ارمغان * گفت رو فرزند لقمان را بخوان

چون بريد و داد او را يك برين * همچو شكر خوردش و چون انگبين

از خوشى كه خورد داد او را دوم * تا رسيد آن گرچها تا هفدهم

ماند گرچى گفت اين را من خورم * تا چه شيرين خربزه ست اين بنگرم

او چنين خوش مىخورد كز ذوق او * طبعها شد مشتهى و لقمه جو

چون بخورد از تلخيش آتش فروخت * هم زبان كرد آبله هم حلق سوخت

ساعتى بىخود شد از تلخى آن * بعد از آن گفتش كه اى جان و جهان

نوش چون كردى تو چندين زهر را * لطف چون انگاشتى اين قهر را

اين چه صبر است اين صبورى از چه روست * يا مگر پيش تو اين جانت عدوست

چون نياوردى به حيلت حجتى * كه مرا عذرى است بس كن ساعتى

گفت من از دست نعمت بخش تو * خورده‌ام چندان كه از شرمم دو تو

شرمم آمد كه يكى تلخ از كفت * من ننوشم اى تو صاحب معرفت

چون همه اجزام از انعام تو * رسته‌اند و غرق دانه و دام تو

گر ز يك تلخى كنم فرياد و داد * خاك صد ره بر سر اجزام باد

لذت دست شكر بخشت بداشت * اندر اين بطيخ تلخى كى گذاشت

[ قدرت كيمياى عشق ]

[ قدرت كيمياى عشق ]

از محبت تلخها شيرين شود * از محبت مسها زرين شود

از محبت دردها صافى شود * از محبت دردها شافى شود

از محبت مرده زنده مىكنند * از محبت شاه بنده مىكنند

[ عشق ناشى از نوعى ادراك است ]

[ عشق ناشى از نوعى ادراك است ]