مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٢٠٨

[ لزوم رضا به قضا ]

يوسفا آمد رسن در زن دو دست * از رسن غافل مشو بىگه شده ست

حمد لله كين رسن آويختند * فضل و رحمت را بهم آميختند

تا ببينى عالم جان جديد * عالم بس آشكار ناپديد

اين جهان نيست چون هستان شده * و آن جهان هست بس پنهان شده

خاك بر باد است و بازى مىكند * كژنمايى پرده سازى مىكند

اينكه بر كار است بىكار است و پوست * و انكه پنهان است مغز و اصل اوست

خاك همچون آلتى در دست باد * باد را دان عالى و عالى نژاد

چشم خاكى را به خاك افتد نظر * باد بين چشمى بود نوعى دگر

اسب داند اسب را كاو هست يار * هم سوارى داند احوال سوار

چشم حس اسب است و نور حق سوار * بىسواره اسب خود نايد به كار

پس ادب كن اسب را از خوى بد * ور نه پيش شاه باشد اسب رد

چشم اسب از چشم شه رهبر بود * چشم او بىچشم شه مضطر بود

چشم اسبان جز گياه و جز چرا * هر كجا خوانى بگويد نه چرا

نور حق بر نور حس راكب شود * آن گهى جان سوى حق راغب شود

اسب بىراكب چه داند رسم راه * شاه بايد تا بداند شاه راه

سوى حسى رو كه نورش راكب است * حس را آن نور نيكو صاحب است

نور حس را نور حق تزيين بود * معنى نُورٌ عَلى نُورٍ اين بود

نور حسى مىكشد سوى ثرى * نور حقش مىبرد سوى على

ز انكه محسوسات دونتر عالمى است * نور حق دريا و حس چون شبنمى است

ليك پيدا نيست آن راكب بر او * جز به آثار و به گفتار نكو

نور حسى كاو غليظ است و گران * هست پنهان در سواد ديده‌گان

چون كه نور حس نمىبينى ز چشم * چون ببينى نور آن دينى ز چشم

نور حس با اين غليظى مختفى است * چون خفى نبود ضيايى كان صفى است

اين جهان چون خس به دست باد غيب * عاجزى پيش گرفت و داد غيب

گه بلندش مىكند گاهيش پست * گه درستش مىكند گاهى شكست

گه يمينش مىبرد گاهى يسار * گه گلستانش كند گاهيش خار

دست پنهان و قلم بين خط گزار * اسب در جولان و ناپيدا سوار

تير پران بين و ناپيدا كمان * جانها پيدا و پنهان جان جان

تير را مشكن كه اين تير شهى است * تير پرتابى ز شصت آگهى است

ما رَمَيْتَ إِذْ رَمَيْتَ گفت حق * كار حق بر كارها دارد سبق

خشم خود بشكن تو مشكن تير را * چشم خشمت خون شمارد شير را

بوسه ده بر تير و پيش شاه بر * تير خون آلود از خون تو تر