مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٩٢

[ حكايت در بيان طاعات و عبادات ناچيز بنده و لطف بيكران الهى ]

كاى خدايا منفقان را سير دار * هر درمشان را عوض ده صد هزار

اى خدايا ممسكان را در جهان * تو مده الا زيان اندر زيان

اى بسا امساك كز انفاق به * مال حق را جز به امر حق مده

تا عوض يا بى تو گنج بىكران * تا نباشى از عداد كافران

كاشتران قربان همىكردند تا * چيره گردد تيغشان بر مصطفا

امر حق را باز جو از واصلى * امر حق را در نيابد هر دلى

چون غلام ياغيى كاو عدل كرد * مال شه بر باغيان او بذل كرد

در نبى انذار اهل غفلت است * كان همه انفاقهاشان حسرت است

عدل اين ياغى و دادش نزد شاه * چه فزايد دورى و روى سياه

سروران مكه در حرب رسول * بودشان قربان به اوميد قبول

بهر اين مومن همىگويد ز بيم * در نماز اهد الصراط المستقيم

آن درم دادن سخى را لايق است * جان سپردن خود سخاى عاشق است

نان دهى از بهر حق نانت دهند * جان دهى از بهر حق جانت دهند

گر بريزد برگهاى اين چنار * برگ بىبرگيش بخشد كردگار

گر نماند از جود در دست تو مال * كى كند فضل خدايت پاى مال

هر كه كارد گردد انبارش تهى * ليكش اندر مزرعه باشد بهى

و آن كه در انبار ماند و صرفه كرد * اشپش و موش و حوادث پاك خورد

اين جهان نفى است در اثبات جو * صورتت صفر است در معنات جو

جان شور تلخ پيش تيغ بر * جان چون درياى شيرين را بخر

ور نمىدانى شدن زين آستان * بارى از من گوش كن اين داستان

يك خليفه بود در ايام پيش * كرده حاتم را غلام جود خويش

رايت اكرام و داد افراشته * فقر و حاجت از جهان برداشته

بحر و كان از بخشش‌اش صاف آمده * داد او از قاف تا قاف آمده

در جهان خاك ابر و آب بود * مظهر بخشايش وهاب بود