رسائل فارسى ادهم خلخالى ( فارسى ) — الصفحة ٦٧٩

صحيفهء ( بيست و دوم ) مكتوب به يكى از پارسايان سامى و خلّان گرامى [ صبر در بلايا ]

إلى وليّي في اللّه و حبيبي اللّه ، مولا مير ريحان ، سلّمه اللّه تعالى عن حوادث الزّمان ، بحرمة الأولياء و الأنبياء و أصحاب الكشف و العيان .

يا أيّها العزيز ، قد بلغني صحيفتك المحتوية على الأمر بالصّبر الجميل فى ما يقول الخلق الذّليل لإدراك الأجر الجزيل ، متوكّلا على الرّب الجليل ، قائلا : حسبى اللّه و نعم الوكيل ، و وصلني رقعتك البليغة المشتملة على دليل حسن ردّ الأنام و خيريّته و شريّته ، مطابقا لما قيل : « مردود الخلق مقبول الخالق و بالعكس » ، فإنّ أكثر الخلق و أغلبهم مائلون إلى النّفس و الدّنيا و هاربون من المولى و العقبى . و الجنس إلى الجنس يميل و ينضمّ و من الغير يتأذّى و يفرّ . بيت :

كند هم‌جنس با هم‌جنس پرواز * كبوتر با كبوتر ، باز با باز

هرجا كه شاهينى با شاهبازى از پرواز بر شاخى يا ديوارى فرود آيد و مقام گيرد ، كلاغ بيشگان كلاب‌پيشگان آنجا ازدحام نمايند و بر اطراف آن مرغ عالىهمّت از همه جا درآيند و قاروقر آغاز نمايند و با ساير طيور كارى و مهمّى ندارند .

امّا آن مرغ صاحب قدرت از غايت و قار و تمكين و استقلال به حال ايشان نپردازد ، و به فرياد آن حسّاد اهل فساد و عناد التفات ننمايد و سايه نيندازد و ننگ دارد از اينكه چنگ خود را به خون ايشان بيالايد .

نيكان و پاكان طايران شكارى فضاى عالم انس و سايران صحارى و حظاير اماكن قدسند و در قاف قرب كه مطاف ملائكهء مقرّبين است آشيان دارند و به ظاهر در ميان اين خان ويران اركان اربعه و حجره‌هاى ابدان مركّب از اخلاط چهارگانه در تخت سقف سفلى بنيان مىنمايند . نظم :

مردان رهش زنده به جان دگرند * مرغان هواش ز آشيان دگرند

منگر تو بدين ديده به ايشان كايشان * بيرون ز دو كون و در جهان دگرند

صاحب نفسان و شهوت‌پرستان كلاغان و كركسان جيفه‌جوى مزبلهء هواى دنيا باشند و در سر آن يكديگر بيازارند و به وصول لقمهء حرام بر ساير درويشان تكبّر نمايند و فخر آرند و خدا و ملائكه را به قهر آرند و باك ندارند .

اين جهان بر مثال مردارى است * كركسان دور او هزار هزار