رسائل فارسى ادهم خلخالى ( فارسى ) — الصفحة ٣٨٤

11 - إشارة

و همچون شجرهء مباركه پرنور وادى ايمن و طور ثمرهء : « انّى أنا اللّه » بار آورد . بيت :

ديدهء حق‌بين نباشد ورنه حق نبود نهان * ذرّه‌اى نبود كه در وى معنى منصور نيست

چشم و گوش موسوى بايد و گرنه در جهان * نيست برگى و گياهى كو درخت طور نيست

از طغيان سلطان عشق و تلاطم عمّان محبّت و هيجان خمر وجود و غليان قدر صدر از آتش ذوق يكى از آنها كه منصور حلّاج بود . ( 174 ) مصدر لفظ : « أنا الحق » شد ، نظم :

أنا الحق كشف اسرار است مطلق * جز از حق كيست تا گويد انا الحق

انانيّت بود حق را سزاوار * كه هو غيب است و غائب وهم و پندار

چو كردى خويشتن را پنبه‌كارى * تو هم حلاج‌وار اين دم بر آرى

هر آنكه خالى از خود چو خلا شد * أنا الحق اندر و صوت و صدا شد

مكن انكار حلّاج اى جوانمرد * كه آن حق بر زبان وى حق آورد

از اين تفريد و تسويد نزديك است كه آتش در قلم و دفتر افتد . اى بىدرد ، تو چه مىدانى كه چه مىشنوى .

موبه‌مويم درد شد ترسم كه استيلاى عشق * يك أنا الحق گوى ديگر بر سر دار آورد

و ديگرى كه بايزيد بسطامى باشد از استيلاى هستى حق بر باطن وى قائل قول :

« سبحانى ما أعظم شانى » گشت ،

تو را بيند چو بيند خويشتن را * از آن عاشق هميشه خودپسند است

و ديگرى كه جنيد بغدادى است ، از پرتو تجلّى جلىّ وجود پرجود برنمودى بىبود وى ، « ليس فى جبّتى سوى اللّه » ، بر زبان راند . بيت :

همسايه و همنشين و همره همه اوست * در دلق گدا و اطلس شه همه اوست

در انجمن فقر و نهانخانهء شمع * باللّه همه اوست ثمّ باللّه همه اوست

و بزرگان ، كلام را كه از عاشقان در آن بيخودى و زمان مستى مسموع شود مىپوشند و نمىگويند و از آن اغماض مىكنند و آن را افشا نمىنمايند كه سرّ مستور سربسته و از زبان نجسته به .

پرسيد يكى كه عاشقى چيست ؟ * گفتم كه چو من شوى بدانى

و از آن حالت كه مثل برق لامع كه پر نپايد و اگر هم نظر به بعضى پر هم پايد كمتر نمايد ،