درة التاج ( فارسى ) — الصفحة ٩٥
شعر
رسالهء نويسد بر شيوهء مترسّلان ، مشتمل بر آيات - و اخبار ، و امثال - و اشعار ، و [ ( بر ) ] شرح شمّهء از ذكر مآثر - و نشر مفاخر دولت قاهره ، [ ( و حضرت زاهره ) ] ، - لا زالت بالنّصر و العلوّ محفوفه ، و باليمن و الظّفر موصوفه .
لكن جون ملهم تصوير آسمانى ، رتبت بايهء آن مناصب - از مدحت - و اطرائى « 1 »
كو خواست نبشت ، عالىتر مىديذ . - و مرشد تقدير ربّانى رفعت درجت آن مناقب را از دعا - و ثنائى - كى در قلم مىآورد بلندتر مىدانست « 2 »
. -
بطريق امتحان - عمق عقل ، و وجه سر غور فضل - با شيوهء تهكّم و استهزا گفتند .
لقد وجدت مكان القول ذا سعة * فأن وجدت لسانا قائلا فقل
به حكم آنك بيان را حد حدّ « 3 »
آن نبود ، و بنان از حظّ خطّ آن محروم بوذ ، زبان بتعيير « 4 »
و تثريب : « الم يكن الكواكب لاتصاد » « 5 »
بگشادند ، و شيوهء تقريع و تشنيع : جون توان « [ رفتن ] » ز راه نردبان بر آسمان ! . آغاز نهادند .
و الحقّ از راه انصاف - آن ملامت حقيقتى « 6 »
داشت ، و آن [ ( تبكيت و تأنيب ) ] با صابت مقرون [ ( بوذ ) ] ، جه آنج ازين انواع مقدور بشر تواند بوذ ، و در ميان خلائق معهود - و معتاد است ، آن است . - كى در حالت اطرا و مدحت .
ذكر عزازت حسبى كنند ، يا طهارت نسبى را شرح دهند ، يا گويند صدرهء فضل فلان - بطراز فصاحت مطرّز است ، و ديباج علمش بتاج بلاغت مكلّل .
( 1 ) - اطرابى - ه .
( 2 ) - مىداشت - اصل .
( 3 ) - جد - ط .
( 4 ) - بتعبير - ه - نسخه .
( 5 ) - اذا ما صدتها قالت رجال الم يكن الكواكب لا تصاد . . اى متى نظمت تلك المعانى و هى فى العلوّ كالكواكب تعجّب النّاس ، و قالوا حقّ الكواكب ان لا تصاد فكيف صيدت هذه المعانى و هى هى - ( شرح ديوان ابى العلاء چاپ تبريز 1276 ورق 31 ) . - تصادا - ه
( 6 ) - حقيقى - ه .