درة التاج ( فارسى ) — الصفحة ٨٧٨
مقالت هفتم از فنّ دوّم از جملهء بنجم كى در علم الهى است در عنايت واجب الوجود بمخلوقات او و رحمت او ايشان را و حكمت او در ايجاد ايشان
باشذ ، و شرّ مقتضى « 1 »
بالعرض . و اين نيست كى جون جيزى بقياس با امرى شرّ باشد - او شرّ باشد در نظام كلّ ، جه هيج شرّى نيست بقياس با كلّ .
و شخص اگر جه به نسبت با شخصى ديگر ناقص باشذ او در ذات خوذ كامل بوذ ، و همجنين نوع جون ناقص باشذ بقياس با نوعى ديگر . و ظلم اگر جه شرّست ، بقياس با قوّت غضبىّ « 2 »
خيرست .
و ممكن نيست تبرئهء « 3 »
اين خيرات و امثال آن از شرور ، جه خير مبرّا از شرّ اگر جه واجب است در وجود مطلق ، امّا واجب نيست در يك يك وجود ، - بس ايجاد كرد آنج ممكن است كى او را جنان يابند ، و ايجاد كرد آنج ممكن است كى او را خالى از شرّ « 4 »
نيابند و اگر اين ثانى را نيافتندى شرّ اعظم بوذى ، - جه وجود اين نمط خالى نباشد از خيرى ، و شرّى كى در آن است بحسب عدمى است كى متخلّل است در آن ، و اگر همه معدوم بوذى اولى بوذى بآنك شرّ بوذى . و اگر همه امور را برى يافتندى از شرّ - و بر حالت واحده - و صفت واحده ماهيّات يكى بودندى ، و نقصان ايشان از مرتبهء اوّل تعالى و تقدّس متفاوت نبوذى « 5 »
.
و جنانك ماهيّات [ ( انواع متفاوتاند در آن ، - همجنين ماهيّات ) ] اشخاصى كى بحسب انواع باشند . - و نوعى كى مفسد ايشان « 6 »
است مثلا او در ذات خوذ كامل است ، و آن را از شرّ آن كس مىشمارد - كى گمان مىبرد كى خلق عالم از بهر ايشان « 7 »
است - لا غير ، و اين جنين نيست .
و جون واجب است « 8 »
وصول بعضى اجسام كاين فاسد ببعضى - تا « 9 »
مزاج حاصل شوذ لازم آمذ « 10 »
كى بعضى بعضى را افساد كنند ، جون وصول نار بثوب انسانى و احراق او آن را - ، - جه محال است - كى نار نار
( 1 ) - مقضى - م - ظ .
( 2 ) - غريبه - اصل .
( 3 ) - تنزيه - ط - مب .
( 4 ) - خالى الشر - م .
( 5 ) - نبودندى - م .
( 6 ) - انسان - ط - مب - ظ .
( 7 ) - انسان - ط - مب - ظ .
( 8 ) - است كه - ط .
( 9 ) - با - م - ط .
( 10 ) - آيد - م - ط .