درة التاج ( فارسى ) — الصفحة ٨٠٧
مقالت هفتم از فنّ اوّل از جملهء بنجم كى در علم الهى است در « ( بيان ) » كثرت عقوا ، و جملهء از احكام كى متعلق است بان
و مجرّداتى كى ايشان عقولاند علي الاطلاق نشايد كى جيزى از كمالاتى كى لايق باشذ بايشان بقوّت باشد ، بل كى واجب است كى كلّ كمالات ايشان و هر امرى ممكن الحصول ايشان را حاصل باشذ بفعل ، جه اگر ايشان را حاصل نشود ازلا و ابدا [ ( ا ) ] و ممتنع الحصول باشذ ، نه ممكن الحصول ، - جه استمرار عدم آن ايشان را دالّ است بر امتناع آن بر « ( ا ) » يشان يا : لذاتها ، يا لغيرها . و اگر حاصل شود بعد از عدم او يا معدوم شود بعد از حصول او مفتقر شوذ آن « 1 »
امر متجدّد جنانك دانستى :
خواه آن متجدّد وجود باشذ ، يا عدم ، - بحركتى دورىّ مستمرّ . بس اگر جيزى از حركت ، يا متحرّك به آن حركت ، يا نفس كى مؤثّرست در آن حركت ، معلول آن عقل باشذ ، محال لازم آيذ از دو وجه :
يكى : استكمال علّت بمعلول خوذ از آن روى كى او معلولست آن را ، و آن علّت « 2 »
اين را .
و دوم : استكمال عقل بجسم ، بس عقل نباشذ ، و اين خلف است ، و اگر هيج از آنها معلول عقل نباشذ . محال ثانى لازم آيذ « 3 »
لا محاله دون الاوّل .
و امّا مجرّداتى كى ايشان عقولاند باعتبارى [ ( و ) ] نفوس باعتبارى ديگر ، واجب باشذ كى همجنين باشند از وجهى كى ايشان به آن عقولاند ، دون الوجه « 4 »
الآخر .
( 1 ) - از - اصل .
( 2 ) - علت است - مب .
( 3 ) - باشد - م - ط .
( 4 ) - او جه - اصل .