درة التاج ( فارسى ) — الصفحة ٧٣١
مقالت بنجم از فنّ دوّم از جملهء سيّم كى در علم طبيعى است در منامات و وحى و الهام و معجزات و كرامات و آثار غريب كى از نفس صادر شود و درجات عارفان و مقامات و كيفيت رياضت ايشان
است نفس را از عدم تميز ميان شىء و مثال او در حالى كى ذاهل باشد از شىء . و حكم آن كس كى او را سرسام است ، يا ما يجري مجرى السّرسام حكم نائم است در آن .
و گاه باشد كى نفس قوىّ باشد ، و تأثير كند در ( اجسام ) عالم كون - و فساد غير « 1 »
بدن او ، جنانك تأثير مىكند در بدن او ، و اگر جه منطبع نيست در آن . پس جايز باشد كى هوا را غيم گرداند . و احداث مطر كند يا « 2 »
به قدر حاجت - يا از يد « 3 »
، جون طوفان . و جايز باشد كى تأثير كند در احداث زلازل ، و ازالت امراض ، و دفع موذيات ، و امثال آن - از آنها كى از قبيل ممتنع صريح نباشد .
و سبب آن آن است كى دانستهء كى اجسام مطيعاند نفوس را « 4 »
و نفس انسان از جوهر مبادى عالى روحانى است « 5 »
، و بونى كى حاصل است ميان ايشان « 6 »
، و اگر جه جون بون ما بين سراج و شمس است - يا ابعد ازين مانع نيست از مشابهت ، و بدن عالم نفس است ، و طبيعت او از عنصر عالم .
و جنانك آن مبادى در عالم تأثير مىكنند همجنين تأثير كند در آن نفسى كى قوىّ شده باشد ، و تأثير « 7 »
او از بدن او مجاوزت كرده باشد .
و جنانك حادث مىشوذ در بدن او بتمثيل كردن او صورت معشوق را در خيال ، مزاجى « 8 »
كى احداث رنجى كند - از مادّهء رطب - كى در بدن است ، و احدار كند آن را بعضوى كى معدّ است آن را و [ ا ] نعاط به آن حاصل شوذ ، و از صورت غضبى مزاجى ديگر - از آنها كى محال ظاهر نباشد « 9 »
همجنين حادث شوذ ازو در عالم عناصر تحريك ، و تسكين ، و تكثيف و تخلخلى ، كى تابع آن باشد : سحب ، و رياح ، و صواعق ، و زلازل ، و
( 1 ) - كند غير - م .
( 2 ) - تا - م - ط .
( 3 ) - يا از بدن - اصل .
( 4 ) - نفس را - ط .
( 5 ) - و روحانى - ط .
( 6 ) - انسان - ط .
( 7 ) - تأثير - ط - و تا نيز - م .
( 8 ) - مزاجى احرّ از آنچه بود بىآنكه محال ظاهر باشد - م .
( 9 ) - مزاجى احرّ از آنچه بود بىآنكه محال ظاهر باشد - م .