درة التاج ( فارسى ) — الصفحة ٦٠٣

فهرست مطالب و تفسير اغراض جلد سوم در فلسفهء اولى

صفحه سطر 59 - 6 - تحقيق و پيدا كردن هستى - و چه چيزى زمان .

59 - 11 - تحقيق و پيدا كردن پيوستگى و انقضاء زمان .

59 - 16 - چه چيزى و مفهوم زمان .

59 - 19 - بيان اينكه تقدّم و تأخر لازم زمان است نه عين يا جزء حقيقت آن .

59 - 21 - بيان اينكه عدم استقرار حقيقت زمان است ( ولى اين سخن منافى ص 51 س 3 است ) .

59 - 22 - تقدّم و تأخر به زمان لذاته لاحق مىشود ، و بامور ديگر بسبب زمان .

60 - 5 - تعريفاتى كه گذشت مشتمل بود : بعضى بر قبليّت و بعديّت ، و برخى بر حركت سريعه و بطيئه ، و تصوّر هر يك ازين امور موقوف است بر تصوّر زمان ، پس هيچ يك تعريف حقيقى نبودند .

60 - 14 - قبليّت و بعديّت مانند امكان در ذهن عارض خود مىشوند ، و تسلسل لازم مىآيد ، ولى اين تسلسل بانقطاع اعتبار ذهن منقطع مىگردد .

60 - 17 - قبليّت و بعديت هر دو اضافى - و اعتبارى ، و داراى مقدارى متجدّداند ، و آن مقدار جنبش است .

61 - 1 - تعريف زمان ، و تنبيه بر هستى آن بوجهى ديگر .

61 - 8 - تعريف زمان ، بوجهى ديگر .

61 - 10 - چگونگى اعتبار قبليّت و بعديّت .

61 - 13 - برهان بر اينكه : زمان را بدايتى نيست .

61 - 16 - برهان بر اينكه : زمان را نهايت نيست .

61 - 21 - برهان بر اينكه : زمان واجب لذاته نيست .

62 - 1 - بيان حقيقت آن و اينكه آن را جز در ذهن وجود نيست .

62 - 4 - بيان مشابهت آن با نقطه .

62 - 7 - بيان هستى زمان بر وجهى كه شبههء معروف در وجود زمان لازم نيايد .

62 - 8 - بيان اينكه مسافت را مدخليّت مائى است در تقدّم و تأخّر اجزاء زمان .

62 - 12 - انقسام زمان باجزاء ، و اينكه جزئيات زمان مطلق ، اجزاء زمان دائم است .

62 - 14 - تقدم اجزاء زمان و حركت بطبع است ، و هر جزو سابق معدّ هستى لاحق است .

62 - 19 - علل هستى حركت .

62 - 24 - فرق ميان معيّت زمانى با زمان ( متى ) ، و معيت دو زمانى با همديگر .