درة التاج ( فارسى ) — الصفحة ٣٩١
امّا در متّصلات مىگوئيم :
اگر احد المقدّمين « 1 »
لازم آن دگر باشذ ، ملزومة المقدّم لازم لازمة المقدّم باشذ . - اگر هر دو كلّى باشند ، و به عكس اگر « 2 »
جزوى باشند ، بىانعكاس هيج يك ازيشان . اما اول از اول و صغرى ملازمهء مقدّم لازمة المقدم مقدّم [ ( آن ) ] ديگر را ، و كبرى لازمة المقدم . و امّا دوم از سيم و صغرى استلزام مقدم ملزومة المقدم مقدم ديگر را ، و كبرى ملزومة المقدم ، يا به عكس نقيض . و امّا عدم انعكاس در كليّتين - بسبب احتمال آنك لازم مستلزم كلى نباشذ از آن جيزى كى ملزوم مستلزم او باشد همجنين « 3 »
، يعنى كلى . و مستلزم آن باشد جزوى ، جون : عدم استلزام حيوان ناطق را كلى ، و استلزام او آن را جزوى ، با استلزام انسان ناطق را كلى . و اما در جزويّتين - بسبب آنك اگر انعكاس دريشان لازم باشذ انعكاس در كليتين لازم آيذ به حكم عكس نقيض ، و بيان كرديم كى ايشان منعكس نمىشوند . و اگر هر يك از مقدمتين « 4 »
لازم آن ديگر باشذ هر يكى از آن دو متصله لازم آن ديگر باشذ ببراهين مذكوره .
و هر دو متصله كى متوافق باشند در كمّ . و كيف ، و مقدم يكى ملزوم مقدّم آن دگر « 5 »
باشذ - و تاليش لازم تالى ديگر اگر هر دو كلى باشند ملزومة المقدّم لازمة التالى لازم ديگر متصله باشذ : اگر هر دو موجبه باشند ، و به عكس اگر سالبه باشند - بىانعكاس هيج يك ازيشان .
اما اول به جهت آنك ملزوم ملزوم ملزومست . و اما دوم به جهت عدم لزوم ملزوم عند عدم لزوم اللّازم . و اما عدم عكس در اول به جهت جواز استلزام « 6 »
مفهومى جيزى را ، و عدم استلزام لازم آن مفهوم آن جيز را جون استلزام انسان حيوان را ، و عدم استلزام متحيّز كى لازم انسان است « 7 »
( 1 ) - المقدمتين - اصل .
( 2 ) - اگر هر دو - م .
( 3 ) - همين - اصل .
( 4 ) - مقدمين - م .
( 5 ) - ديگر - ط - م .
( 6 ) - استلزامى - م .
( 7 ) - ايشانست - م .