چين نامه ( فارسى ) — الصفحة ٤٠
فصل ششم در بيان عمل و تدبير و ملكدارى اهل چين
طبقهء دوم را هوبو « 1 » گويند . كه كار ايشان بازخواست مداخل و حاصلات شوارع و تجار است . و تنخواه دادن علوفهء سپاه و ساير علوفه‌داران به ايشان متعلّق است و سررشتهء خرج‌هاى جميع ممالك در دست ايشان است .
طبقهء سوم را ليبو « 2 » 181 گويند كه در رسيدن به قربانىهاى عام و تولى 182 و خبر گرفتن بتخانه‌ها و معابد و مجاوران و خادمان آنها و جشن‌ها و عرسهاى 183 پادشاهى و امتحانات و تميز علما و خطاب دادن به امرا و جمعى كه سزاوار و لايق خطاب باشند و جواب دادن به ايلچيان و نوشتن نامه‌ها در سال‌ها به ايشان تعلّق دارد چرا كه پادشاه را عار مىآيد و لايق به مرتبهء خود نمىداند كه به كسى چيزى بنويسد يا حرف زند .
و طبقهء چهارم ديوانيان را بينبو « 3 » گويند كه جميع سرداران جنگ و سپاه تابع ايشان‌اند . سردارى و منصب به سپاهيان مىدهند و مىگيرند موافق لياقت و استحقاق هر كسى . و نيز كار ايشان است تجويز و امتحانات سپاهيان و مرتبه دادن به ايشان .
طبقهء پنجم را [ 48 ] گونبو « 4 » گويند . مقرر و منصوب‌اند براى خبر گرفتن عمارات و معابد عام و عمارات پادشاهى و خويشان و اقوام او و ساختن جهازات و كشتىها و بستن پل‌ها و كشيدن حصار و ديوارهاى شهر و امثال آن بديشان متعلّق است .
طبقهء ششم را هينبو « 5 » گويند . كه كار ايشان تميز كردن گناهكاران و مجرمان است . و زندانها و بندىخانه 184 هاى تمام ملك چين در دست ايشان است . پس به اين شش طبقهء ديوانيان جميع مهمات و معاملات ملك نسق و انتظام يابد 185 و هريك از اين شش طبقه ، گماشتگان و عمالان و نويسندگان و وكلا در هر صوبه و هر شهر دارند كه حقايق و واقعات را از روى ديانت و راستى بديشان عرضداشت 186 مىكنند .
( 1 ) . ص ، ك : هوپو ، تصحيح طبق آوانويسى چينى Hubu ( ؟ ؟ ؟ ) . در ايتاليايى Hupu و در انگليسى Hopu آوانويس شده است . ( 2 ) . ص ، ك : پوبو ، تصحيح طبق آوانويسى چينى Libu ( ؟ ؟ ؟ ) . در ايتاليايى Licpu آوانويس شده است . ( 3 ) . ص ، ك : نيپو ، تصحيح طبق آوانويس چينى Bingbu . در ايتاليايى Pinpu و در انگليسى Pimpu آوانويسى شده است . ( 4 ) . ص ، ك : كومپو ، تصحيح طبق آوانويس چينى Gongbu ( ؟ ؟ ؟ ) و در ايتاليايى Compu آمده است . ( 5 ) . ص ، ك : هيمپو ، تصحيح طبق آوانويس چينى Xingbu ( ؟ ؟ ؟ ) . در ايتاليايى Hinpu و در انگليسى Himpu آمده است .