چين نامه ( فارسى ) — الصفحة ١١
فصل سوم در ذكر آنچه حاصل مىشود در ممالك چين
فصل سوم در ذكر آنچه حاصل مىشود در ممالك چين
فصل سوم در ذكر آنچه حاصل مىشود در ممالك چين
مردم چين در كتب و دفاتر خود به تفصيل ذكر مىكنند اقسام و انواع چيزها كه در هر ديار و هر صوبه حاصل مىشود . چنانچه ذكر مجموع آنها به اختصار اين كتاب منافات دارد ليكن عموما هر آينه مىتوان گفت كه هرچه ضرور باشد براى خوردن و پوشيدن بلكه آنچه براى ناز و تنعّم نيز در كار باشد از جاى ديگر نمىآورند .
بلكه در همان ملك به فراوانى و وفور تمام پيدا مىشود و جرأت كرده مىتوان گفت كه هرچه در فرنگستان و ساير بلاد به هم مىرسد در چين نيز يافته مىشود . و اگر بعضى چيزها در چين به هم نرسد ، بسيار چيزهاى ديگر كه در فرنگستان به هم نمىرسد جبر و تلافى آن مىكنند . پس اول هر جنس غلّه فراوان است ؛ و حبوبات كه خوراك چارپايان است و دواب هم به وفور تمام هست و در اكثر بلاد سالى دو مرتبه و سه مرتبه زراعت حبوبات مىشود .
ميوه‌ها و فواكه مشهور از هر قسم در آن ملك به هم مىرسد ، سواى بادام و زيتون و [ درخت‌هاى ] « 1 » فرنگستان برمىدهند . سواى اين ميوه‌ها انواع سيب‌هاى شيرين و خوشگوار [ 11 ] دارد كه در هيچ جاى [ ديگر ] « 2 » مانند آنها پيدا نمىشود « 3 » .
و درخت نارجيل و غيره درختان ميوه‌دار هندستان را هم دارد . و سيب شربتى خوش رنگ و بو در آن ملك يافته مىشود كه شبيه است به شفتالوى كلان ليكن بىجرم و
( 1 ) . ص ناخوانا ، افزوده از ك . ( 2 ) . ص ناخوانا ، افزوده از ك . ( 3 ) . در متن ايتاليايى و متن چينى ترجمه شده از انگليسى به جاى كلمهء سيب از دو نوع ميوهء ويژه سرزمين چين لى جى Lizhi ) ؟ ؟ ؟ ) و لونگ ين Langyan ) ؟ ؟ ؟ ) نام برده شده است .