شرح مئة كلمة لأمير المؤمنين ( ع ) ( فارسي ) — الصفحة ٦١

فضايلى كه مندرج در نيروى پاكدامنى است

عبارتند از : 1 - آذرم كه عبارت است از اين كه روح ، منحصرا از آوردن كارهاى زشت بترسد و از نكوهش و ناسزاى راست بپرهيزد .

2 - دعه مىباشد و آن آرامش نفس در وقت جنبيدن شهوتهاست .

3 - شكيبايى است و آن مقاومت كردن نفس در برابر خواهش است تا در برابر لذّتهاى زشت مطيع و منقاد نشود .

4 - بخشش است و آن عبارت از ميانه روى در گرفتن و دادن است ، بطورى كه مال را در جايى كه سزاوار است به اندازهء لازم و به صورتى كه شايسته است ، ببخشايد .

فضيلتهايى جزو شاخه هاى اين نيروست كه با خواست خدا به زودى ياد خواهيم كرد .

5 - آزادگى و آن فضيلتى است براى نفس كه به وسيلهء آن مال از راهش به دست مىآيد و به مقدارى كه لازم است در راهش داده مىشود و به دست آوردن مال از راه نادرست را منع مىكند .

6 - قناعت است و آن آسان گرفتن در خوردنيها و آشاميدنيها و آرايش كردن مىباشد .

7 - دماثت : يعنى داشتن اخلاقى سهل و آسان . اين فضيلت عبارت از آن است كه نفس به خوبى در فرمان باشد تا بستايد و بر كارهاى زيبا بشتابد ( 1 )

8 - نظم دادن به كارها و آن حالتى براى نفس مىباشد كه آن را به اندازه گيرى كارها به بهترين صورت و مرتّب كردن آن به صورتى كه سزاوار است رهبرى مىكند .

9 - هدايت : و آن دوست داشتن و محبّت به كامل شدن نفس با رسيدن به بهترين درجه مىباشد .

10 - مسالمت : و آن سازش نفس است كه از ملكه اى حاصل مىشود كه در آن اضطرابى وجود ندارد .

11 - وقار : و آن عبارت از استوارى نفس در موقع حركت ، براى به دست آوردن مطالب مىباشد .

( 1 ) در كتاب طهارة الاعراق ابن مسكويه عبارت به اين صورت است : امّا امانت آن است كه نفس به خوبى از آنچه نيكوست اطاعت كند و به كار زيبا بشتابد .