ألفية ابن مالك ( فارسى ) — الصفحة ٢٧٨

اسماء اختصاصى ندا

چكيده بحث مناداى مضاف به ياء متكلّم

چكيده بحث مناداى مضاف به ياء متكلّم

وجوه مناداى مضاف به ياء متكلم 1 - در صحيح و جارى مجراى صحيح : پنج وجه جايز است كه امثلهء آن در بيت گذشت .

2 - در منقوص و مقصور : آخر منادا ساكن و ياء متكلم مفتوح است ، يا قاضىّ ، يا فتاى .

3 - در مضاف به مضاف به ياء متكلّم : ياء متكلم ساكن و يا مفتوح مىشود ، يا غلام صديقى يا غلام صديقى .

4 - منادا ابن ، ابنة و بنت كه مضاف به امّ و عمّ و آن دو نيز مضاف به ياء متكلّم باشند : غالبا ياء متكلّم حذف و ماقبل آخر آن ، مفتوح و يا مكسور مىشود ، يا ابن امّ .

5 - منادا اب و امّ : ده وجه در آن جايز است كه پنج وجه در قسم اوّل گذشت و پنج قسم ديگر چنين است : يا امّ ، يا ابت ، يا ابت ، يا ابت ، يا ابتا .

اسماء اختصاصى ندا

اسماء اختصاصى ندا

595

و فل بعض ما يخصّ بالنّدا * لؤمان نومان كذا و اطّردا

استيناف ، مبتدا ، خبر ، موصول مضاف اليه ، مضارع مجهول و نايب فاعل جمله صله ، متعلّق به مضارع ، مبتدا ، عطف به حذف عاطف ، جار و مجرور خبر ، عاطفه ، فعل ماضى و فاعل و الف اطلاق .

( كلمهء ) فل ( كنايه از مرد ) ، جزء آن اسمهائى است كه اختصاص يافته به نداء و ( نيز كلمهء ) لؤمان ( بسيار سرزنش‌كننده ) و نومان ( پرخواب ) نيز چنينند و شيوع داشته ( ادامه در بيت بعدى ) .