تاريخ ترجمه از عربى به فارسى ( از آغاز تا عصر صفوى ) ( فارسى ) — الصفحة ٦٧

گفتار سوم كوفى - سورهء مائده از قرآنى كوفى ، با ترجمهء استوار فارسى

رسيد .

نقيب : سرهنگ ( ص 15 - 2 / 380 ح ) ، در متن ترجمهء رسمى : نقيب

جَبَّارِينَ : گردن‌كشندگان ( - كشان ) و بزرگ‌منشان ( ص 25 - 2 / 382 ) ،

در متن ترجمهء رسمى : جباران ، و نسخه بدل ديگر : ستنبه‌گان . انتظار مىرفت همين كلمه در نسخهء كوفى بيايد .

أَخْدانٍ : دوستكان ( ص 8 - 2 / 375 ) ، متن ترجمهء رسمى : دوستان .

الْكَعْبَيْنِ : شتالنگ‌ها - دوشتالنگ ( ص 10 - 2 / 375 ) ، متن ترجمهء رسمى : پژول .

نكتهء جالب ديگر آنكه هرگاه كلمه‌اى به قصد توضيح افزون بر آيات الهى نقل شده ، در هردو كتاب يكسان است :

آمِّينَ الْبَيْتَ الْحَرامَ : قصدكنندگان . . . [ يعنى حاجيان ]

ذلِكُمْ فِسْقٌ : . . . فاسقى است [ و بىفرمانى ] ( مثال‌هاى بالا ) .

3 . از ميان نكات گويشى فراوان اين كتاب يك شكل گويا به كلى از ترجمهء رسمى رخت بربسته است ، از اين قرار :

چندين فعل ماضى به شكل « شود » ترجمه شده :

حُرِّمَتْ : حرام كرذه شود ( ص 4 ) - حرام كرده آمد ( ترجمهء رسمى ، 2 / 374 ) ،

أُحِلَّ : حلال كرده شود ( ص 7 ) - حلال كرد ( ترجمهء رسمى ، 2 / 374 ) ،

فَأَصْبَحَ : بشود ( ص 19 ، 20 ) - شد ( ترجمهء رسمى ، 2 / 392 ) .

هنگامى كه همين كلمه به صورت فعل ماضى به كار نرفته ، با ذال نگاشته شده ، مثلا :

و آنج كشته شوذ ( ص 4 ) . بنابراين گمان مىكنيم كه اين فعل را ، نه به صورت « شوذ » ، بلكه با تلفظ شود

s ? ud

بايد خواند كه معادل فعل ماضى « شد » گردد ، علت آنكه آن را با دال نوشته‌اند نه با ذال نيز همين است . در عوض ، شكل ديگر را كه با ذال نوشته شده ، بايد مانند فارسى امروز ، شوذ خواند .

با آنچه گذشت ، امر يكى بودن دو كتاب كوفى و ترجمهء رسمى مسلم به نظر مىآيد .

با اين همه چند مثال ديگر از اواسط و اواخر سوره مىآوريم :

آيهء 35 . يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ ابْتَغُوا إِلَيْهِ الْوَسِيلَةَ . . .

الف - يا آنكسها كه بگرويديد بپرهيزيد بر خداى و بجوييد سوى او نزديكى ( م ) . . .