ينبوع الأسرار في نصايح الأبرار ( فارسى ) — الصفحة ٢٣٨

باب اوّل در فضائل وفادارى و حق‌گزارى .

بود حق‌شناس و وفادار و راد * نكوعهد و دلجوى و نيك اعتقاد

نه آن را كه با هر كه پيمان ببست « 1 » * همان لحظه پيمان خود را شكست

وفادار را آدمى دان و بس * هر آن كاو ندارد وفا نيست كس

وفادارى و مردمى را شناس * سعادات دنيا و دين را اساس

دلا حق‌شناس و وفادار باش * نكوعهد و راد و كم آزار باش

طلبكار حق باش و پيمان درست * نه در قول كاذب نه در عهد سست

وفا ، نه كار سرسرى است ، پيرايهء سرى و سرمايهء سرورى است ، وفا ، كار مرد جوانمرد است . وفا ، نشان ارباب درد است ، وفا كمند گردن ارادت است ، وفا سمند راه سعادت است ، وفا كيميايى است كه خاك را زر كند ، وفا توتيايى است كه نرگس را صاحب‌نظر كند ، وفا مشّاطهء عروس كمال است ، وفا خال « 2 » رخسارهء جمال است . چنان كه گفته‌اند :

لبعض العارفين .

ز خوبى هرچه مىبايد نگارا آن همه دارى * و ليكن از وفا خالى بر آن رخساره بايستى « 3 » 238 / 12

هر جمالى كه آرايش خال وفا يابد هيچ مرغ دلى از دام محبّت او نرهد و رخسارهء دلبرى كه از اين خال خالى باشد هيچ پاكدامنى دل بر او ننهد . بيت :

نه هركه چهره برافروخت دلبرى داند * نه هركه آينه سازد سكندرى داند 238 / 15

نه هركه طرف كله كژ نهاد و تند نشست * كلاه‌دارى و آيين سرورى داند

وفاى عهد نكو باشد ار بياموزى * و گرنه هر كه ببينى ستمگرى داند

هزار نكته باريكتر ز مو اينجاست * نه هركه سر بتراشد قلندرى داند

اهل دل با نظارهء گلشن عالم نسازند زيرا كه در او بوى وفا نيست و با صحبت هيچ آفريده نپردازند از آنكه در كويى هيچ آشنا نيست . شعر :

بوى وفا ز گلبن عالم نيافت كس * تا اوست اندر او دل خرّم نيافت كس 238 / 21

منسوخ كن حديث جهان را كه در جهان * هرگز دو دوست يكدل و همدم نيافت كس

آن حال كز وفاى سگى باز گفته‌اند * دير است تا ز گوهر آدم نيافت كس

بزرگان گفته‌اند : سگان محلّه سگ بيگانه را از آن پوست بردرند و هزار گونه غوغا بر سر او آورند كه : در خانهء منعم خود گذاشته‌اى و علم بىوفايى بر سر عالم افراشته‌اى و به

( 1 ) . بست . ( 2 ) . حال . ( 3 ) . ر . ك : حواشى .